تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم

شنبه، ۲۳ آبان ۱۴۰۵
منبع: «چپ» (soL)
نویسنده: ارهان نالچاجی
شنبه، ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶

سه رویداد نگران‌کننده، سه تز در یک هفته

 

در واقع، ما قصد داریم بحث را از مقاله‌ای که هفته گذشته در همین ستون منتشر شد و به روند لغزش به‌سوی جنگ در یمن و دریای سیاه می‌پرداخت، ادامه دهیم. در طول هفته گذشته، سه رویداد مهم رخ داد. برای تأکید بیش‌تر بر اهمیت آن‌ها، اجازه دهید آن‌ها را در قالب سه تز بیان کنیم:

۱- رزمایش «ائتلاف داوطلبان»، نقض پنهان و محتاطانه کنوانسیون مونترو را در بر دارد.
یکی از رویدادهای مهم این هفته، رزمایش نظامی «ائتلاف داوطلبان» بود که در لهستان آغاز شد. این رزمایش که تا ۲۲ نوامبر ادامه خواهد داشت، در حال حاضر در نزدیکی مرز اوکراین برگزار می‌شود. در این رزمایش، ۱۰ کشور به رهبری انگلیس و فرانسه حضور دارند و نزدیک به ۳۰۰۰ سرباز در آن شرکت می‌کنند. این کشورها عبارت‌اند از: آلمان، بلژیک، استونی، فرانسه، هلند، لیتوانی، بریتانیا، اسپانیا، سوئد، لهستان و ترکیه.

وضعیت ترکیه به‌عنوان کشور یازدهم متفاوت است؛ زیرا بر اساس اظهارات رسمی، این کشور هیچ واحد نظامی به لهستان اعزام نمی‌کند. بااین‌حال، قرار است ترکیه همراه با فرانسه و انگلیس، یک رزمایش برای تأمین امنیت مین‌روبی در دریای سیاه را در استانبول برگزار کند.

هفته گذشته نوشتیم که پس از حملات به کشتی‌های تجاری در بخش غربی دریای سیاه – حملاتی که به نظر ما هیچ عامل دیگری جز ناتو در آن دخیل نبوده است – سه عضو ناتو، یعنی بلغارستان، رومانی و ترکیه، برای تأمین امنیت کشتی‌های تجاری درخواست حمایت نظامی کردند. فرانسه در حال بر عهده گرفتن مسئولیت امنیت دریای سیاه است و ترکیه نیز به‌تدریج در حال سهیم کردن این کشورها در حقوق حاکمیتی خود است. آیا این اقدام را نمی‌توان نقض پنهان و در حال شکل‌گیری کنوانسیون مونترو دانست؟

پیش‌تر در همین ستون درباره این موضوع بحث کرده‌ایم که چگونه «ائتلاف داوطلبان» که خارج از چارچوب ناتو تشکیل شده، به یک مسأله و چالش تبدیل شده و چه نقشی در کشاندن ترکیه به جنگ ایفا می‌کند.

گفته می‌شود «ائتلاف داوطلبان» قصد دارد در صورت دستیابی روسیه و اوکراین به توافق صلح، نیروهای نظامی خود را در اوکراین مستقر کند. چنین اقدامی به معنای اشغال عملی اوکراین از سوی قدرت‌های غربی خواهد بود؛ کشوری که حاکمیت آن از هم‌اکنون نیز صرفاً روی کاغذ وجود دارد. پیوستن اوکراین به ناتو، خط قرمز روسیه بود و جنگ نیز تا حد زیادی به تحریک امپریالیسم غربی و با استفاده از مسأله ناتو به‌عنوان دستاویزی برای آغاز آن شکل گرفت.

اگر واقعاً صلح برقرار شود و کشورهایی مانند انکلیس، فرانسه، آلمان، لهستان و دیگر کشورها، ظاهراً خارج از چارچوب ناتو، نیروهای نظامی خود را به اوکراین اعزام کنند، اوکراین بار دیگر به سکویی برای حمله به روسیه تبدیل خواهد شد. وضعیت دریای سیاه نیز تفاوتی با این سناریو نخواهد داشت.

۲- فراخوان‌ها برای ذخیره‌سازی مواد غذایی در اروپا، تهدید به بمب‌گذاری در هواپیماها و حملات سایبری به سوپرمارکت‌ها، همگی بخشی از یک عملیات ناتو است.
هفته گذشته نیز درباره این موضوع بحث کردیم. بسیاری از کشورهای عضو ناتو و ائتلاف اقیانوس آرام از شهروندان خود خواسته‌اند که برای شرایطی آماده شوند که در آن مجبور باشند به مدت ۳ تا ۱۰ روز، بدون دسترسی به برق، آب و اینترنت و بدون ترک خانه‌هایشان زندگی کنند. در این میان، هیچ تفاوتی میان افرادی که توانایی آماده‌سازی برای چنین شرایطی را دارند و کسانی که از این امکان برخوردار نیستند، قائل نشده‌اند. مسئولیت این آمادگی عملاً به تک‌تک خانوارها واگذار شده است؛ رویکردی که به‌شدت غیرجدی و غیرمسئولانه است.

هم‌زمان با این اقدامات، تهدید به بمب‌گذاری علیه هواپیماهای مسافربری و حملات سایبری به سوپرمارکت‌ها در اروپا نیز به این مجموعه اضافه شده است.

هفته گذشته، کره شمالی به دست داشتن در حملات سایبری متهم شد. اما حادثه جدیدی که در این هفته به این مجموعه اضافه شد، اتهام‌های اثبات‌نشده‌ای در باره روسیه و ایران مطرح شد و بر اساس آن، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مسئول این حملات معرفی شد.

خوانندگان همیشگی این ستون از این موضوع آگاه‌اند، اما اجازه دهید برای خوانندگان تازه‌ یادآوری کنم: ما نسبت به طبقه حاکم روسیه که اتحاد شوروی را نابود کرد، ابزار تولید متعلق به مردم شوروی را به تصرف خود درآورد و مسئولیت قابل‌توجهی در قبال وضعیت جنگی کنونی دارد، خصومتی ویژه داریم. این خصومت تا زمانی که تمامی اموال و دارایی‌ها به طبقه کارگر روسیه بازگردانده نشود، پایان نخواهد یافت.

بااین‌حال، آنچه اتفاق افتاده، این واقعیت را تغییر نمی‌دهد که ناتو مظنون اصلی در این مداخله هم‌زمان است. نخست، در این عملیات که با هدف دست‌کاری افکار عمومی، ایجاد رعب و وحشت و ترغیب مردم به پذیرش جنگ طراحی شده است، این کشورهای غربی هستند که از شهروندان خود می‌خواهند در خانه مواد غذایی و مایحتاج ضروری ذخیره کنند. بنابراین، نمی‌توان مسئولیت این اقدام را به گردن روسیه یا ایران انداخت.

دوم، مردم زحمتکش اروپا هم‌اکنون نیز قربانیان جنگ هستند. افزایش ۱۰۰ درصدی هزینه‌های نظامی اروپا، تمام منابع مالی اختصاص‌یافته به امور اجتماعی را تحلیل برده است. در شرایطی که کارگران و جوانان اروپا در اعتراض به فقر، بحران مسکن و مشکلات نظام آموزشی به میدان آمده‌اند، احتمال اینکه روسیه یا ایران دست به چنین عملیات خرابکارانه‌ای بزنند، بسیار اندک به نظر می‌رسد. حتی اگر این کشورها از توانایی انجام چنین اقداماتی برخوردار باشند، تلاش برای انجام چنین عملیات خرابکارانه‌ای اقدامی نابخردانه خواهد بود.

۳- پیمان مکه، زمینه‌ساز شکل‌گیری یک انجمن مخفیِ حامیان اسرائیل شد.
انجمن هواداران (دوستان) انگلیس» در سال ۱۹۱۹، تنها یک روز پس از ورود مصطفی کمال به سامسون، تأسیس شد. این انجمن نه‌تنها نماد ساده‌اندیشیِ کسانی بود که انتظار داشتند آزادی خود را از یک نیروی اشغالگر به دست آورند، بلکه نمادی از همکاری با امپریالیسم نیز به شمار می‌رفت. ما اعضای دربار، از جمله سلطان، را نیز از اعضای این انجمن می‌دانیم.

پیش‌تر در همین ستون به‌تفصیل درباره این موضوع بحث کرده‌ایم. پیمان مکه به دلیل ماهیت بین‌المللی‌ آن اهمیت ویژه‌ای دارد. افزون بر این، هواداران انگلیس وفاداری خود را آشکارا اعلام می‌کردند. امروزه حمایت از اسرائیل جرم تلقی می‌شود و همین مسأله اعلام علنی چنین موضعی را دشوار کرده است. آمریکایی‌گرایی نیز جرم محسوب می‌شود، اما با وجود احساس انزجاری که برمی‌انگیزد، همچنان به‌طور کامل کنار گذاشته نشده است. بااین‌حال، میان هواداری از آمریکا و هواداری از اسرائیل هیچ تفاوتی وجود ندارد.

البته این رویدادها از هفته گذشته آغاز شده بودند. آنچه در این هفته تازگی دارد، اعلام پیوستن سوریه، یا به‌طور مشخص، دولت تحت اداره گروه جهادی «هیئت تحریرالشام»، به پیمان مکه است. رسانه‌های بین‌المللی درباره این توافق گزارش دادند و گفته شد که قرار است نیروهایی از سوریه به عربستان سعودی اعزام شوند. اگرچه دولت سوریه درباره این توافق اظهارات ضدونقیضی مطرح کرده است، اما اصل موضوع را نیز تکذیب نکرده است.

اکنون ترکیه و پاکستان می‌توانند جنگنده‌ها و سامانه‌های پدافند هوایی خود را به عربستان سعودی اعزام کنند. بااین‌حال، این موضوع روشن شده است که بمباران مردم شورشی یمن نتیجه‌ای در پی نخواهد داشت. پرسش تعیین‌کننده این است که آیا قرار است نیروهای پیاده‌نظام نیز به یمن اعزام شوند یا خیر؟ این موضوع برای مردم ما نیز بسیار نگران‌کننده است.

اسرائیل از سوی دیگر این پرسش را مطرح کرده است: «اگر اکنون، همانند گذشته، به سوریه حمله کنیم، آیا آن سه کشور دیگر بر اساس توافق مکه در برابر ما موضع خواهند گرفت؟» مطمئن باشید که آن‌ها می‌توانند به‌راحتی وارد سوریه شوند؛ زیرا فریب و توطئه‌ای بزرگ در کار است که امپریالیسم غربی آن را سازمان‌دهی کرده است.

https://haber.sol.org.tr/yazarlar/erhan-nalcaci/bir-haftada-uc-berbat-gelisme-uc-tez-416107