تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
منبع: شبکه همبستگی (SolidNet)
۸ اکتبر ۲۰۲۵
حزب کار اتریش:
جمهوری دموکراتیک آلمان یک نقطهعطف در روند انقلاب جهانی بود
تأسیس جمهوری دموکراتیک آلمان ۷۵ سال پیش در ابتدا یک واکنش لازم به تأسیس جمهوری فدرال آلمان توسط سه متحد غربی بود. قدرتهای اشغالگر غربی- ایالات متحده آمریکا، بریتانیا و فرانسه – با تأسیس جمهوری فدرال آلمان پایههای تجدید حیات امپریالیسم آلمان را، البته تحت نظارت آمریکا، ایجاد کرده بودند. کمونیستهای آلمانی در هر دو کشور، پیش و پس از تأسیس جمهوری دموکراتیک آلمان، به دنبال آلمانی یکپارچه بودند که جنگ هرگز دوباره از آن آغاز نشود.
اگرچه جمهوری دموکراتیک آلمان در ابتدا از ضرورت ایجاد یک کشور مستقل در قلمرو منطقه اداری شوروی سابق بیرون آمد، اما به زودی به نخستین دولت آلمانی زبان مبدل شد که در آن ساختمان یک جامعه سوسیالیستی آغاز گردید. زبان مشترک همچنین به پیوند ویژه بین نسلهایی از کمونیست اتریشی و جمهوری دموکراتیک آلمان، حزب سوسیالیست متحد آلمان، جوانان آلمانی آزاد، فدراسیون آزاد اتحادیههای کارگری آلمان و دیگر سازمانها و نهادهای سیاسی و اجتماعی انجامید. «انجمن دوستی اتریش-جمهوری دمکراتیک آلمان» توانست فعالیتهای سیاسی، فرهنگی و گردشگری سرزندهای را بسیار فراتر از دایره کمونیستها گسترش دهد.
اتریش دومین کشور سرمایهداری غربی بود که با جمهوری دموکراتیک آلمان روابط دیپلماتیک برقرار کرد و با توافق کنسولی در سال ۱۹۷۵ تابعیت جمهوری آلمان را به رسمیت شناخت. یک تبادل فرهنگی، اقتصادی و سیاسی سرزنده بین دو کشور ایجاد شد. با حمایت فعال حزب کمونیست اتریش (KPÖ) و شرکتهایی که برای تجارت با کشورهای سوسیالیستی تأسیس شده بودند، جمهوری آلمان به یک شریک تجاری مهم و بازار صادراتی برای جمهوری اتریش تبدیل شد. ایجاد کارخانه فولاد آیزنهوتنشتات توسط وستآلپاین، که در آن زمان هنوز در مالکیت دولت اتریش بود، امروز به مثابه یک چراغ راهنما برای همکاری اقتصادی در نظر گرفته میشود. در صنعت اتریش مشاغل زیادی از طریق همکاری با کشورهای سوسیالیستی تولید شد.
در این نقطه به این نیز باید اشاره نمود که اتریش توانست یک سیاست خارجی مستقل را در قبال جمهوری دموکراتیک آلمان و دیگر دولتهای سوسیالیستی دنبال کند، اگرچه از نظر سیاسی بخشی از غرب امپریالیستی بود، اما در تصمیمگیریهای خود در بسیاری از مسائل مستقل بود. این حاکمیت در تصمیمگیری در شرایط امروزی که سیاست خارجی اتریش به طور کامل تابع سیاست خارجی تهاجمی و نظامی اتحادیه اروپا و ناتو است غیرقابل تصور است.
جمهوری دموکراتیک آلمان کار ضد-فاشیستهایی بود که درسهای خود را از جنگهای مرگبار امپریالیسم آموخته بودند، و با نیرومندترین اعتقاد، نخستین دولتی را در تاریخ آلمان تأسیس کردند که هیچ جنگی از آن آغاز نشد.
جمهوری دموکراتیک آلمان یک دولت سوسیالیستی بود که در آن منفعت عمومی در کانون توجه قرار گرفت و مالکیت خصوصی بر وسایل تولید، مسکن و زمین تا حد زیادی لغو شد. این دولتی بود که در آن حقوق زنان با مردان برابر بود؛ در آن مراقبت از کودکان به عنوان یک مسئولیت اجتماعی تلقی میشد و حق کار توسط قانون اساسی، نه تنها در تئوری، بلکه در عمل نیز تضمین شده بود.
جمهوری دمکراتیک آلمان هرگز نتوانست تحت شرایط «عادی» توسعه یابد. در شرایط جنگ سرد، در خط مقدم بود. باید با هزینههای هنگفت برای امنیت کشور و ساکنان آن کنار میآمد، با تبلیغات و جاسوسی مداوم دشمن، تحریمهای فناوری، خرابکاریها و مشکل عدم مبادله با ارز خود در بازار جهانی مواجه بود.
جمهوری دموکراتیک آلمان عامل مهمی در «شورای همکاریهای متقابل اقتصادی» (کمکون) و یک قطب همبستگی بینالمللی بود. جمهوری دموکراتیک آلمان با فعالیتهای سیاسی، دیپلماتیک و اطلاعاتی خود عاملی بود که به طور قابلتوجهی به جلوگیری از جنگ (هستهای) در اروپا کمک کرد.
به نظر ما، در سطح بینالمللی باید در بین کمونستها یک مناظره باز، نه فقط درباره نقاط قوت و مزیتهای جمهوری دموکراتیک آلمان، بلکه درباره اشتباهات و شکستهای آن، با هدف آموختن برای ساختمان جوامع سوسیالیستی آینده، صورت گیرد.
برای ما، اما، هیچ دلیلی وجود ندارد که اشتباهات جمهوری دموکراتیک آلمان را با مخالفان سوسیالیسم، مدافعان سرمایهداری و امپریالیسم در میان بگذاریم، یا حتا از این واقعیت که جنبش کمونیستی در اتریش همیشه از نزدیک با نخستین دولت سوسیالیستی در خاک آلمان مرتبط بود، شرمنده باشیم. ما این بخش را به رهبری غیراصولی حزب کمونیست اتریش (KPÖ) وامیگذاریم.
حزب کار اتریش وجود جمهوری دمکراتیک آلمان را به مثابه یک نقطهعطف در روند تاریخی رشد بشریت به سوی جامعه سوسیالیستی و کمونیستی ارزیابی میکند. در پیوند نزدیک با دستاوردهای عظیم این حکومت و بسیاری از شهروندان بزرگ آن، ما مطمئن هستیم که جمهوری دموکراتیک آلمان جایگاه سترگی در تاریخ جنبش انقلابی طبقه کارگر خواهد داشت.