تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
سهشنبه، ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵
منبع: الاخبار
سهشنبه، ۱۹ مه ۲۰۲۶
ترس از پاسخ «نامحدود» ایران: ترامپ از دور جدید تنشها «فرار میکند»
ایران تهدید کرد که به هرگونه حمله علیه خود، با شدت بیشتری پاسخ خواهد داد
شب گذشته، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، بار دیگر مسیر خود را تغییر داد و از تعویق حمله به ایران، که به ادعای او برای امروز برنامهریزی شده بود، خبر داد. او اعلام کرد که این تعویق به درخواست رهبران قطر، عربستان سعودی و امارات متحده عربی یعنی تمیم بن حمد، محمد بن سلمان و محمد بن زاید صورت گرفته است. او اشاره کرد که «به نظر این رهبران بزرگ متحدین ، در مذاکرات جدی که در حال حاضر در جریان است، توافقی حاصل خواهد شد؛ توافقی که برای ایالات متحده و همچنین کشورهای خاورمیانه و فراتر از آن بسیار قابل قبول خواهد بود.
ترامپ در پلتفرم خود، «تروث سوشال»، نوشت: «این توافق تصریح خواهد کرد که ایران هیچ سلاح هستهای نخواهد داشت. به احترام رهبران نامبرده، من به وزیر دفاع پیت هگست، رئیس ستاد مشترک ارتش ژنرال دن کین و ارتش ایالات متحده دستور دادهام که فردا (امروز) هیچ حملهای انجام نشود. با این حال، به آنها دستور دادهام در صورتی که توافقی حاصل نشود، برای آغاز فوری یک حمله کامل و بزرگ به ایران آماده باشند.»
این چرخش ناگهانی، در کنار اشاره همراه با آن به رهبران کشورهای خلیج [فارس]، در میان بیم و تردیدهایی مبنی بر اینکه هرگونه حمله ایالات متحده به زیرساختهای انرژی ایران میتواند با واکنش ایران مواجه شود، صورت میگیرد؛ واکنشی که زیرساختهای مشابه را در تمام کشورهای حوزه خلیج [فارس] فلج خواهد کرد، بهویژه از آنجا که تهران دیروز مجدداً تأکید نمود که «برای تمامی سناریوها آماده است.» پیش از اعلامیه دیشب، اظهارات ترامپ و حتی درز اطلاعات به مطبوعات آمریکا، به دنبال دریافت پاسخ بهروزشده ایران به آخرین پیشنهاد ایالات متحده از طریق میانجیگری پاکستان، لحنی تنشآمیز و رو به افزایش به خود گرفته بود.
ترامپ در مصاحبه با «نیویورک پست» اظهار داشت که او «مایل به دادن هیچگونه امتیازی به ایران نیست» و افزود که «ایران میداند چه چیزی به زودی در راه است.» او این نظر را در مصاحبه جداگانهای با مجله «فرچون» تکرار کرد و گفت: «ایرانیها مشتاق امضای توافقنامه آتشبس با ایالات متحده هستند، و سپس سندی را برای شما میفرستند که هیچ ارتباطی با توافق حاصلشده ندارد.» در همین حال، پایگاه خبری «اکسیوس» به نقل از یک مقام آمریکایی نوشت: «کاخ سفید بر این باور است که پیشنهاد بهروزشده ایران تغییری جهت بهبود وضعیت نداشته و برای دستیابی به یک توافق ناکافی است.» این مقام مسئول اشاره کرد که ترامپ «با توجه به رد خواستههایش از سوی ایران و امتناع این کشور از سازش در مسأله هستهای، در حال بررسی ازسرگیری جنگ است» و پیشبینی کرد که رئیسجمهور امروز با تیم امنیت ملی خود دیدار خواهد کرد «تا گزینههای نظامی را بررسی کنند؛ اگر ایران موضع خود را تغییر ندهد، ما مجبور خواهیم بود مذاکرات را از طریق بمبها ادامه دهیم.» این مقام افزود: «پیشنهاد متقابل ایران که پاکستان شامگاه یکشنبه به ما ارائه کرد، فقط شامل بهبودهای ظاهری است و حاوی تعهد دقیقی برای تعلیق غنیسازی اورانیوم یا تحویل ذخایر فعلی نیست.»
تهران آمادگی خود را برای تمامی سناریوها تأیید کرده و به هرگونه حمله آمریکا، تهدید به پاسخی کوبنده نموده است.
در عین حال، تحرکات و تحریکات اسرائیل برای بازگشت به جنگ ادامه دارد. «کانال ۱۴»، شبکه وفادار به نخستوزیر بنیامین نتانیاهو، تأکید کرد که «ارزیابیها در اسرائیل نشان میدهد که رئیسجمهور ترامپ بر سر یک دوراهی قرار دارد. او چارهای جز آغاز یک عملیات نظامی علیه ایران ندارد، زیرا دیگر نمیتواند بنبست مداوم در مذاکرات را تحمل کند.» روزنامه اسرائیلی «یدیعوت آحرونوت» به نقل از مقامات اسرائیلی نوشت: «گزینه نظامی اکنون به وضوح روی میز است و احتمال آن از ۵۰ درصد فراتر رفته است.» این مقامات افزودند: «اسرائیل از نزدیک روند مذاکرات را زیر نظر دارد و خود را برای احتمال حمله جدید به ایران آماده میکند.» یک منبع پاکستانی نیز به «رویترز» گفت که اسلامآباد، واشنگتن را در جریان پیشنهاد اصلاحشدهای قرار داده است که از سوی تهران برای پایان دادن به جنگ ارائه شده بود. وی خاطرنشان کرد که ایالات متحده و ایران «همچنان به تغییر شروط خود ادامه میدهند.» «رویترز» همچنین به نقل از یک منبع ارشد ایرانی گزارش داد: «آمریکا در گفتگوهای جاری، از جمله موارد مربوط به محدودیتهای برنامه هستهای ایران، از خود انعطاف نشان داده است.» تا این لحظه، آمریکا بر اساس یک جدول زمانی مرحلهبندی شده، تنها با رفع انسداد از ۲۵ درصد از داراییهای ایران موافقت کرده است.
خبرگزاری «تسنیم» نیز به نقل از یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده ایران اعلام کرد: «بهرغم اینکه آمریکاییها اصلاحاتی را در پیشنهاد خود اعمال کردهاند، اختلافات اساسی به دلیل زیادهخواهی و عدم واقعبینی آمریکا همچنان باقی است.» این منبع اشاره کرد که «واشنگتن در متن جدید خود با رفع تحریمهای نفتی در طول مذاکرات موافقت کرده است» و افزود: «ادامه مشروط کردن پایان جنگ به مسأله هستهای از سوی ایالات متحده غیرمنطقی است و ما با آن موافقت نخواهیم کرد.» با این حال، شبکه «سیانبیسی» به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که اخبار رسانههای ایرانی درباره موافقت واشنگتن با رفع تحریمهای نفتی تهران «دروغ» است. با این وجود، ایران تایید کرد که مذاکرات از طریق میانجی پاکستانی همچنان ادامه دارد. سخنگوی وزارت امور خارجه ایران گفت: «بهرغم رد پیشنهاد ما از سوی ایالات متحده، ما مجموعهای از نظرات آمریکا را از طریق میانجی پاکستانی دریافت کردیم. تبادل نظرها از طریق میانجی پاکستانی همچنان در جریان است.» سخنگوی این وزارتخانه پیش از این اعلام کرده بود که دیدگاههای ایران «از طریق پاکستان به طرف آمریکایی منتقل شده است» و تأکید داشت: «ما به خوبی میدانیم که چگونه به حتی کوچکترین اشتباه طرف مقابل، پاسخی مناسب بدهیم.» سخنگوی وزارت دفاع ایران نیز به نوبه خود تصریح کرد: «ابهت آمریکا به دست نیروهای ما فرو ریخته است. بخش عمدهای از توانمندیهای ما هنوز مورد استفاده قرار نگرفته است» و افزود: «ما به هرگونه تجاوز به کشورمان با شدت بیشتری پاسخ خواهیم داد و برای تمامی سناریوها آماده هستیم.»
در میدان عمل، دادههای ردیابی پرواز نشان داد که جریان اعزام هواپیماهای باربری نظامی ایالات متحده از آلمان به سمت خاورمیانه، به عنوان بخشی از یک عملیات رصد جدید که بین ۱۵ تا ۱۷ مه انجام شد، همچنان ادامه دارد. بر اساس تحلیل دادههای ردیابی که توسط «الجزیره» منتشر شده است، دستکم ۲۶ پرواز باربری نظامی آمریکا از آلمان به مقصد این منطقه برخاستهاند که نشاندهنده جریان مداوم و چشمگیر یگانهای ترابری هوایی ارتش ایالات متحده است. این با گسترش حضور نظامی آمریکا در اطراف تنگه هرمز، دریای عمان و دریای عرب همزمان شده است. دادهها همچنین نشان میدهند که تمامی پروازهای رصدشده توسط هواپیماهای بوئینگ «سی-۱۷ای گلوبماستر ۳» نیروی هوایی ارتش آمریکا، که از برجستهترین هواپیماهای ترابری نظامی سنگین برای انتقال نیروها و تجهیزات به مناطق استقرار به شمار میروند، انجام شدهاند.