تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
پنجشنبه، ۷ اسفند ۱۴۰۴
منبع: پیام مردم
نویسنده: فوریه ۲۰۲۶
سهشنبه، ۲۴ فوریه ۲۰۲۶
سفر مودی به اسرائیل و رویگردانی هند از سیاست خارجی ضداستعماری
نخستوزیر نتانیاهو در جریان سفر رسمی خود به نخستوزیر مودی یک کس هدیه داد
نخستوزیر هند، نارندرا مودی، قرار است روز چهارشنبه ۲۵ فوریه به اسرائیل سفر کند. انتظار میرود مودی در جریان این سفر با همتای اسرائیلی خود، بنیامین نتانیاهو، دیدار کند، در پارلمان اسرائیل (کنست) سخنرانی کند و قراردادهایی را امضا کند که همکاری امنیتی بین دو کشور را در طول سفر دو روزهاش بیش از پیش تقویت خواهد کرد.
مودی اولین نخستوزیر هند بود که در سال ۲۰۱۷ از اسرائیل بازدید کرد.
سفر او با مخالفت شدید احزاب مخالف و گروههای جامعه مدنی در هند، که اهداف و زمان این سفر را زیر سؤال میبرند، روبهرو شده است.
اعضای کمیته دائمی امور خارجی پارلمان هند نیز روز دوشنبه زمان سفر مودی به اسرائیل را زیر سؤال بردند.
اسرائیل در حال حاضر به دلیل ادامه حملات نسلکشی خود در غزه و لبنان که نقض کامل توافقنامههای آتشبس است، با محکومیت گسترده روبهرو است. آمار رسمی کشتهشدگان در غزه (که عموماً به عنوان آمار کمتر از واقع شناخته میشود) از ۷۰۰۰۰ نفر فراتر رفته و همچنان در حال افزایش است، و میلیونها نفر در سراسر غزه، لبنان و سوریه در اثر حملات بیوقفه اسرائیل در دو سال و نیم گذشته آواره شدهاند. در همین حال، اسرائیل تلاشهای جدیدی برای الحاق کرانه باختری اشغالی انجام میدهد و تهدید به دخالت در جنگ دیگری با ایران کرده است.
هند روز دوشنبه به شهروندان خود توصیه کرد که فوراً ایران را ترک کنند، زیرا نگران است که حمله احتمالی آمریکا به آنجا منجر به جنگ منطقهای شود.
ایران پیش از این اعلام کرده است که اگر مورد حمله قرار گیرد، اسرائیل و سایر تأسیسات نظامی ایالات متحده در منطقه اهداف مشروع خواهند بود.
از ضداستعمار تا طرفداری از صهیونیسم
گروه «همبستگی مردم هند با فلسطین» (IPSP)، متشکل از جامعه مدنی و احزاب سیاسی، هفته گذشته در چندین شهر علیه سفر مودی تظاهرات برپا کرد، و گرم شدن روابط هند با اسرائیل و تغییر جهت آن از تعهدات آشکار هند به ضداستعمارگرایی را محکوم نمود.
هند یکی از معدود کشورهایی بود که در سال ۱۹۴۷ به طرح تقسیم فلسطین توسط سازمان ملل رأی منفی داد؛ و از یک کشور فدرال فلسطینی با خودمختاری برای مناطق یهودی و عربی حمایت کرد. این بلافاصله پس از استقلال آن از اشغال استعماری انگلیس بود.
هند همچنین جزو اولین کشورهایی بود که سازمان آزادیبخش فلسطین (PLO) را به عنوان تنها نماینده مردم فلسطین به رسمیت شناخت. سازمان آزادیبخش فلسطین یکی از اولین نمایندگیهای دیپلماتیک خود را در جهان در سال ۱۹۷۴ در هند افتتاح کرد.
در سال ۱۹۸۸، هند یکی از اولین کشورهای غیرعربی بود که دولت فلسطین را به رسمیت شناخت.
هند یکی از معدود کشورهایی بود که در برابر به رسمیت شناختن اسرائیل مقاومت کرد و حتی از حفظ هرگونه روابط رسمی دیپلماتیک برای دههها پس از تشکیل آن در سال ۱۹۴۸ خودداری کرد.
این کشور جنوب آسیا تنها در سپتامبر ۱۹۵۰ اسرائیل را به طور رسمی به رسمیت شناخت. روابط دیپلماتیک بین دو کشور فقط در دوره پس از جنگ سرد، زمانی که هند از عدم تعهد فاصله گرفت و سیاست خارجی نئولیبرالی و طرفدار آمریکا را در پیش گرفت، در ژانویه ۱۹۹۲ برقرار شد..
پس از روی کار آمدن اولین دولت «اتحاد دموکراتیک ملی» (NDA) به رهبری حزب بهاراتیا جاناتا در سال ۱۹۹۸، روابط بین اسرائیل و هند شتاب گرفت. هند به زودی به یکی از بزرگترین خریداران تجهیزات نظامی آن در جهان تبدیل شد.
پرابیر پورکایاستا، سردبیر بنیانگذار «نیوزکلیک»، در مصاحبه با پیپلز دیسپچ، تشدید روابط با اسرائیل صهیونیستی تحت رهبری حزب بهاراتیا جاناتا، حزب راست افراطی و برترپندار هندو، را یک تعهد ایدئولوژیک خواند.
این، پذیرش آشکار اسرائیل و مواضع صهیونیستی آن را از زمان به قدرت رسیدن مودی در سال ۲۰۱۴، با هژمونی حزب بهاراتیا جاناتا در سیاست هند، توضیح میدهد.
آغوش باز به روی صهیونیسم
اگرچه هند هنوز از راهحل دو کشوری حمایت میکند و گهگاه به تعهد خود به مبارزه با استعمار، قوانین بینالمللی و منشور سازمان ملل متحد ادای احترام میکند، اما به طور فزایندهای از تمام اقدامات برای تحقق آن، فاصله گرفته است.
هند تحت رهبری مودی تا حد زیادی در مورد نسلکشی اسرائیل در غزه سکوت کرده، اشغال و اقدامات آپارتاید در کرانه باختری و بیتالمقدس شرقی را نادیده گرفته و به قطعنامههای مختلفی که در انتقاد از نسلکشی اسرائیل یا درخواست آتشبس بودند، رأی ممتنع داده است.
بازتاب عمدهای از عدم نمایل دولت مودی برای زیر سؤال بردن بیاعتنایی کامل اسرائیل به قوانین بینالمللی و منشور سازمان ملل متحد، زمانی قابل مشاهده بود که حتی از محکوم کردن حملات یکجانبه آن به ایران در ژوئن سال گذشته خودداری کرد.
هند از انتقاد از نقض حاکمیت ایران و تعهدات منشور سازمان ملل توسط اسرائیل خودداری کرد و صرفاً «نگرانی» خود را در این مورد ابراز نمود.
امروزه، هند رابطه استراتژیک بسیار نزدیکی با اسرائیل برقرار کرده است. چندین تولیدکننده دفاعی اسرائیلی، مانند «سیستمهای البیت» و «رافائل»، با شرکتهای هندی مانند «ادانی» و «تاتا» برای تولید تجهیزات نظامی در هند، سرمایهگذاریهای مشترکی ایجاد کردهاند.
هند در حال حاضر دومین شریک تجاری بزرگ اسرائیل در آسیا است، و تجارت دوجانبه آن در سال ۲۰۲۴ بیش از ۶.۵ میلیارد دلار خواهد بود.
پس از ۷ اکتبر، زمانی که اسرائیل مجوز کار ۱۵۰ هزار فلسطینی از کرانه باختری و غزه را لغو کرد، هند به عنوان یکی از تأمینکنندگان اصلی نیروی کار اسرائیل ظهور کرد. امروزه هزاران هندی با وجود وضعیت جنگی در اسرائیل، عمدتاً به عنوان جایگزینی برای فلسطینیها، در آنجا کار میکنند.
حتی در طول نسلکشی مداوم فلسطینیها در غزه توسط اسرائیل، زمانی که وزرای اسرائیلی، مانند وزیر دارایی، بزالل اسموتریچ، توسط متحدان نزدیک اروپایی خود تحریم شدند و توسط دیوان کیفری بینالمللی به عنوان جنایتکار جنگی با احکام بازداشت ، اعلام شدند، هند در دسامبر گذشته از اسموتریچ برای امضای قراردادهای مختلف تجاری و سرمایهگذاری استقبال کرد.
احزاب چپ در هند، روابط رو به رشد دفاعی و استراتژیک بین هند و اسرائیل را به عنوان حمایت از اشغال صهیونیستی، آپارتاید و نسلکشی در فلسطین توصیف کردهاند.
م. ای. بیبی، دبیرکل حزب کمونیست هند (مارکسیست)، در واکنش به سفر مودی به اسرائیل در بحبوحه نسلکشی جاری در غزه، این سفر را خیانت به «میراث ضداستعماری هند» و حمایت دیرینه از حق تعیین سرنوشت فلسطینیها خواند. او همچنین این سفر را «اتحاد نامقدس» بین مودی و «جنایتکار جنگی» نتانیاهو خواند و آن را «لکهای پاکنشدنی بر روح ملت» نامید.
ایرام رامش، وزیر سابق اتحادیه و رئیس فعلی ارتباطات حزب اصلی مخالف، کنگره ملی هند (INC)، سیاستهای دولت مودی در قبال فلسطین را «بدبینانه و ریاکارانه» خوانده است. او «اظهارات مربوط به تعهدات دولت به آرمان فلسطینیها» را زیر سؤال برد، در حالی که در واقع هند تحت حکومت مودی از زیر سوال بردن جنایات صهیونیستی خودداری میکند.
سفر مودی به اسرائیل بیانگر این است که این انتقادات هیچ تاثیری بر رویکرد دولت او در قبال اسرائیل نداشتهاند.