تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم

منبع: الاخبار
نویسنده: اسعد ابوخلیل
پنج‌شنبه، ۱۹ ژوئن ۲۰۲۵

نکاتی پیرامون کتاب «لابی اسرائیل و سیاست خارجی آمریکا»، نوشته جان مرشایمر و استیون والت

 

استیون والت در مقاله‌ای در نشریه «فارین پالیسی» می‌گوید اسرائیل به دنبال تبدیل شدن به «قدرت برتر منطقه‌ای» در خاورمیانه است.

تعریفی که او از «قدرت برتر» (هژمون) به کار می‌برد، «تنها ابرقدرت در یک منطقه» است، و این‌که هیج کشور دیگری نتواند در برابر قدرت برتر آن مقاومت کند.

والت یکی از معدود افرادی است که آشکارا با اسرائیل و نفوذ عظیم آن بر سیاست خارجی آمریکا مخالفت می‌کند. او کتاب معروفی (با جان مرشایمر) درباره لابی اسرائیل و نقش آن نوشته است.

با این حال، والت متخصص امور خاورمیانه نیست و تنها از چشم‌انداز بیست سال گذشته، که اسرائیل (از طریق قدرت خود و آمریکا) رژیم‌های لیبی، عراق، سوریه و سودان را از بین برده است، صحبت می‌کند.

اما تاریخ اسرائیل حتی به گذشته‌های دورتری برمی‌گردد.

جاه‌طلبی اسرائیل برای هژمونی منطقه‌ای به دهه ۱۹۵۰، به‌ویژه به سال ۱۹۵۶، برمی‌گردد. اسرائیل به محض این‌که دید عبدالناصر پس از ملی کردن کانال سوئز به عنوان یک رهبر در خارج از مرزهایش در حال ظهور است، به همراه متحدان استعماری اروپایی‌اش «تجاوز سه‌جانبه» را آغاز کرد..

هدف مشخص، حذف جمال عبدالناصر بود. اسرائیل از ظهور هر قدرت دیگری جلوگیری کرد.

حتی شاه ایران که متحد اسرائیل بود، از اسرائیل و لابی اسرائیل انتقاد می‌کرد، نه به خاطر حمایت از فلسطین، بلکه به این دلیل که شاه با دشمنان مردم فلسطین، چه عرب و چه غربی، متحد بود.

اسرائیل از اتحاد خود با شاه لذت می‌برد، اما به او اجازه نمی‌داد سلاح‌های آمریکایی به دست آورد (نوارهایی از مصاحبه‌های شاه در دست است که در آن‌ها از لابی اسرائیل – که او آن را لابی یهودی می‌نامد – انتقاد می‌کند).

این لابی، درست مانند امروز، کنترل‌هایی را بر سلاح‌های خریداری شده توسط کشورهای خلیج فارس اعمال کرد. مذاکرات سعودی-آمریکایی درباره عادی‌سازی روابط با اسرائیل شامل درخواست‌هایی برای سلاح‌های جدید و پیشرفته است.

اسرائیل به دنبال انحصار قدرت در منطقه و در عین حال اجازه دادن به دست نشاندگان است. اما والت درست می‌گوید که این جاه‌طلبی شکست خواهد خورد، زیرا مردم منطقه حاضر به پذیرش هژمونی اسرائیل نیستند.

درست است که روزنامه‌نگاران و نویسندگان عرب، چه زن و چه مرد، این هژمونی را تحسین می‌کنند، و برای آن روی پشت‌بام‌ها می‌رقصند، اما نمایندگی آن‌ها از مردم عرب زمانی آشکار می‌شود که برخی از اعضای این گروه در انتخابات لبنان نامزد می‌شوند.

https://shorturl.at/7PpwY