تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
شنبه، ۳۰ خرداد ۱۴۰۵
منبع: «چپ» (soL)
دوشنبه، ۱۴ ژوئن ۲۰۲۶
فیفا به فوتبال چاشنی آمریکایی میدهد: «وقت استراحت برای نوشیدن آب» به وقت آگهی بازرگانی تبدیل میشود
قانون «استراحت رفع تشنگی» که برای جام جهانی ۲۰۲۶ وضع شده، به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است.
طبق تصمیم فیفا، بازی در حدود دقیقه ۲۲ هر نیمه به مدت سه دقیقه متوقف میشود. این اقدام بدون توجه به دمای هوا، میزان رطوبت یا شرایط ورزشگاه، در تمام مسابقات اجرا میشود.
فیفا استدلال میکند که این تصمیم برای محافظت از سلامت بازیکنان گرفته شده است. با این حال، این رویه به نوعی آگهی بازرگانی پنهان در فوتبال تبدیل شده که در پوشش «استراحت برای نوشیدن آب» تغییر شکل داده است.
استراحت اجباری در تمام مسابقات
با آغاز جام جهانی به میزبانی مشترک آمریکا، کانادا و مکزیک، این رویه جدید به اجرا درآمده است. این استراحتهای سه دقیقهای در هر نیمه از مسابقات، با سوت داوران و توقف بازی اعمال میشوند.
استراحتهای رفع تشنگی در بازیهای گذشته نیز برای محافظت از بازیکنان در برابر شرایط آبوهوایی گرم اعمال میشد. با این حال، آن استراحتها معمولاً بسته به شرایطی مانند دمای هوا و میزان رطوبت اجرا میشدند.
تفاوت در جام جهانی ۲۰۲۶ این است که استراحتها در تمامی مسابقات استاندارد و اجباری شدهاند. از این رو، این اقدام نه تنها به عنوان یک اقدام پیشگیرانه بهداشتی، بلکه در پیوند با مقررات پخش تلویزیونی و تبلیغاتی بازیها مورد بحث قرار گرفته است.
فضای تبلیغاتی جدید برای شبکههای پخشکننده
این تصمیم فصل جدیدی را بهویژه برای پخش تلویزیونی در آمریکا باز کرده است. فوتبال به دلیل جریان بدون وقفه خود، به عنوان یکی از سختترین ورزشها برای تطبیق با ساختار پخش ورزشی آمریکا شناخته میشود.
در فوتبال آمریکایی، بسکتبال و بیسبال، پخشکنندگان تلویزیونی میتوانند آگهیهای بازرگانی متعددی را در طول بازی قرار دهند، زیرا جریان بازی به طور مکرر متوقف میشود. با این حال، در فوتبال جهانی، ساختار بدون وقفه دو نیمه ۴۵ دقیقهای، فضای محدودی را برای تبلیغات بازرگانی باقی میگذارد.
استراحتهای اجباری برای نوشیدن آب در جام جهانی، دو فضای تبلیغاتی مجزا و از پیش برنامهریزیشده را در طول مسابقه برای پخشکنندگان ایجاد کرد. این واقعیت که پخشکنندگان در طول این استراحتها آگهیهای تمامصفحه پخش کردند، به انتقادها دامن زد.
این اقدام، فراتر از توجیه «سلامت بازیکنان»، به بخشی از روند تطبیق دادن فوتبال با فضای پخش رسانهای آمریکا تبدیل شد
ریتم بازی مختل میشود
اجرای این قانون از نظر تأثیرات آن بر داخل زمین نیز مورد بحث است. استراحت سه دقیقهای در اواسط هر نیمه، ریتم بازی را مخدوش میکند.
در فوتبال، جریان مسابقه، ریتم تیمی که در حال فشار آوردن است، واکنش تماشاگران و سرعت بازیکنان در زمین، از عناصر کلیدی تعیینکننده روند مسابقه هستند. با این حال، این قانون این جریان را قطع کرده و مسابقه را عملاً به چهار بخش تقسیم میکند.
این وضعیت میتواند بهویژه برای تیمهایی که کنترل بازی را در دست دارند یا به حریف خود فشار میآورند، یک نقطه ضعف ایجاد کند. در مقابل، تیمهای تحت فشار این فرصت را پیدا میکنند تا نفس تازه کرده و در نتیجه این تایماوتها، ساختار تیمی خود را دوباره سازماندهی کنند.
برای مربیان نیز این قانون دو فرصت مداخله جدید را در خارج از زمان استراحت بین دو نیمه ایجاد میکند.
بنابراین، این اقدام نه تنها برای پخش تلویزیونی، بلکه برای ساختار تاکتیکی بازی نیز پیامدهایی به همراه دارد.
بهانه جنجالی «سلامت» از سوی فیفا
فیفا با استناد به «رفاه بازیکنان» و «سلامت» از این رویه دفاع میکند. با این حال، سلامت بازیکنان موضوعی نیست که بتوان آن را صرفاً از طریق استراحتهای نوشیدن آب در طول مسابقات حل کرد.
در سالهای اخیر، فشردهتر شدن تقویم بینالمللی فوتبال، افزایش تعداد مسابقات در سطح باشگاهی و ملی، فرمتهای جدید مسابقات و برنامههای سفر طولانی، بار سنگینی را بر دوش فوتبالیستها گذاشته است.
جام جهانی ۲۰۲۶ همچنین برای نخستین بار با حضور ۴۸ تیم و در قالبی گسترشیافته برگزار میشود. تعداد مسابقات در این بازیها در مقایسه با جامهای جهانی گذشته افزایش یافته است.
از این رو، اقدام فیفا در معرفی استراحتهای استاندارد در اواسط مسابقه – که سلامت بازیکنان را به عنوان دلیل آن ذکر میکند – در بستر گستردهتر اقتصاد فوتبال مورد ارزیابی قرار میگیرد. با توجه به افزایش حجم بازیها برای بازیکنان در طول سال، تبلیغ این استراحتهای سه دقیقهای تحت پوشش «سلامت»، بسیار بحثبرانگیز است.
این رویه که از جام جهانی آغاز شده، با انتقادهایی همراه است زیرا ماهیت بدون وقفه فوتبال برای پاسخگویی به نیازهای پخش تلویزیونی و تبلیغاتی در حال بازسازی است.
https://haber.sol.org.tr/haber/fifadan-futbola-amerikan-ayari-su-molasi-diye-reklam-arasi-410630