در ادامه مذاکرات هیأتهای عراق و ترکیه، «تفاهمنامه همکاریهای نظامی، امنیتی و مبارزه با تروریسم» به امضا رسید. بر این اساس، یک «مرکز هماهنگی امنیتی مشترک» در بغداد و یک «مرکز آموزشی و همکاری مشترک» در بعشیقه [موصل] ایجاد خواهد شد.
تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
منبع: چپ (soL)، پایگاه خبری حزب کمونیست ترکیه
۱۶ اوت ۲۰۲۴
تفاهمنامه امضاء شده بین ترکیه و عراق شامل چیست؟

«چهارمین نشست سطح بالای مکانیسم امنیتی ترکیه و عراق» دیروز در آنکارا برگزار شد. در ادامه گفتوگوها، «تفاهمنامه همکاریهای نظامی، امنیتی و مبارزه با تروریسم» بین دو کشور امضاء شد.
بر این اساس، یک «مرکز هماهنگی امنیتی مشترک» در بغداد و یک «مرکز آموزشی و همکاری مشترک» در بعشیقه [موصل] ایجاد خواهد شد.
دو کشور همچنین درباره آزادسازی روادید برای گروه سنی زیر ۱۵ سال و بالای ۵۰ سال به توافق رسیدند.
امضای این تفاهمنامه از سوی هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، و فواد حسین، وزیر امور خارجه عراق [از حزب دمکرات کردستان عراق- عدالت] که پس از این دیدار در یک کنفرانس مطبوعاتی مشترک شرکت کردند، اعلام شد.
فیدان خاطرنشان کرد: «تفاهمنامه همکاریهای نظامی، امنیتی و مبارزه با تروریسم که مدتی است ترکیه و عراق پیرامون آن مذاکره میکردند، به امضای وزرای دفاع دو کشور رسید و این از اهمیت تاریخی برخوردار است.»
هاکان فیدان، با بیان اینکه در دیدار با هیأت عراقی درباره مبارزه با تروریسم بحث و تبادل نظر شد، گفت: «از تصمیم طرف عراقی مبنی بر بستن سه حزب سیاسی وابسته به «پکک» بر اساس تصمیم “سازمان ممنوعه” خرسندیم.»
فیدان، وزیر امور خارجه با بیان اینکه آنها به اجرای تصمیمات اتخاذ شده در سطح استراتژیک برای نهادینه کردن هر چه بیشتر روابط تاریخی با عراق ادامه خواهند داد، گفت: «در اتباط با عراق کار مهمی انجام واجرا شده است.»
فیدان با اشاره به اینکه آنها اخیراً تماسهای سیاسی و فنی خود را تشدید نموده و روابط خود را تقویت کردهاند، گفت: امضای ۲۷ توافقنامه و تفاهمنامه در سفر اردوغان رئیسجمهور ترکیه به عراق در ماه آوریل، «مهمترین جلوه اراده مشترک بود.» فیدان یادآور شد که در «توافقنامه چارچوب استراتژیک» امضا شده بین دو کشور، ایجاد کمیتههای مشترک دائمی در عرصههای همکاری ضروری تشخیص داده شد.
فیدان با تاکید بر اینکه این کمیتهها همه ابعاد روابط را در زمینههایی مانند تجارت، انرژی، مسائل آب، حمل و نقل، بهداشت و آموزش تقویت میکنند، تصریح کرد: «نهادینه شدن ارتباطات از طریق کمیتهها تحقق یافت.»
فیدان اظهار داشت که یاشار گولر وزیر دفاع ملی، ابراهیم کالین رئیس سازمان اطلاعات ملی (میت) و منیر کارال اوغلو معاون وزیر کشور، و همچنین مقامات عالیرتبه و همتایان عراقی در «چهارمین نشست سطح بالای امنیتی ترکیه و عراق» شرکت کردند، یادآور شد که آنها در دسامبر ۲۰۲۳ و مارس ۲۰۲۴ در این چارچوب با یکدیگر ملاقات کردند.
«ما از تصمیم برای بستن سه حزب سیاسی خرسندیم»
فیدان با تاکید بر ارزشمند بودن تصمیم عراق که ابتدا «پکک» را یک «تهدید مشترک» و سپس یک «سازمان ممنوعه» اعلام کرد، گفت: «ما در نشست امروزمان ابعاد امنیتی، نظامی و اطلاعاتی روابطمان را بهطور کامل، به ویژه مبارزه با “پکک” را مورد بررسی قرار دادیم، ما از تصمیم طرف عراقی برای بستن سه حزب سیاسی وابسته به “پکک” بر اساس تصمیم “سازمان ممنوعه”، رضایت خود را ابراز کردیم.».
هاکان فیدان گفت: «ما امروز تصمیم گرفتیم درخواست آزادسازی روادید برای برادران عراقی زیر ۱۵ سال و بالای ۵۰ سال را که در سفر رئیس جمهورمان به بغداد با آن موافقت شده بود، از اول سپتامبر آغاز کنیم. همکاری بین دو کشور اکنون به سطح بالاتری رسیده است.»
فواد حسین معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه عراق نیز در این نشست خبری خاطرنشان کرد: دیدارهایی بین هیأتهای عراق و ترکیه به مدت دو روز برگزار شد. حسین گفت: «این سفر تاریخی و مهم در چارچوب سفر تاریخی و مهم رئیسجمهور کشورمان انجام شد. کوششهای زیادی در فرمولبندی این سفرها به رهبری محمد شیعه السودانی، نخستوزیر کشورمان و با حضور مقامات عراقی و مشارکت سایر احزاب مهم در سمت عراق و سمت ترکیه بعمل آمد.»
حسین با بیان اینکه همکاری عراق و ترکیه «اکنون به سطح بالاتری رسیده است» افزود:
«این یک رویداد تاریخی بین عراق و ترکیه است. مسائل مربوط به آب، تجارت، اقتصاد، مسائل برق و مسائل انرژی در همه انواع آن، نفت، گاز، گردشگری، فرهنگ، بهداشت، کشاورزی، حمل و نقل، جوانان و ورزش، آموزش، کار و خدمات کاری و خدمات اجتماعی همه اینها را پوشش خواهند داد.»
حسین تصریح کرد که دو کشور در روابط امنیتی و نظامی گامی به جلو برداشتهاند و هدفشان توسعه بیشتر روابط دوجانبه از طریق این کمیسیونها است.
حسین با اشاره به اینکه این کمیسیونها برای تبدیل تفاهمنامهها به عمل تلاش خواهند کرد، گفت: «علاوه بر این کمیسیونها، پیرامون چگونگی مبارزه با جرایم سازمانیافته، به ویژه سازمانهای بزهکار فراملی بحث کردهایم. همانطور که میدانید، هر دو کشور در معرض خطر تعدادی از حملات، نه تنها حملات تروریستی، بلکه خطرات جرائم سازمانیافته، به ویژه قاچاق، مهاجرت غیرقانونی و قاچاق انسان، قرار دارند.» حسین با اشاره به این موضوع که یکی دیگر از مشکلات عراق باید با آن مقابله کند، مسأله مواد مخدر است و خاطرنشان کرد که قطعا باید برای مبارزه با این موضوع همکاری شود.
حسين تصريح كرد كه موضوع مواد مخدر نيز در چارچوب همكاری بین ترکیه و عراق مورد بحث قرار گرفت.
حسین با ابراز خوشحالی از توافق آزادسازی روادید بین ترکیه و عراق برای گروه سنی زیر ۱۵ سال و بالای ۵۰ سال، خاطرنشان کرد که آزادسازی روادید موردنظر «به توسعه روابط بین دو کشور و افزایش سرمایهگذاری، و فعالیتهای گردشگری عراقیها در ترکیه کمک میکند» و از این ابتکار تشکر کرد.
حسین با بیان اینکه «برخی سازمانها» جامعه عراق را هدف قرار میدهند، گفت: «اینها واقعیت سیاسی عراق و روند سیاسی دموکراتیک کنونی آنرا نیز تحت تأثیر قرار داده و تهدید میکنند.»
حسین با ابراز خرسندی از «مذاکرات باز طولانی مدتی» که در ترکیه انجام داد، گفت مسائل مربوط به اردوگاه بعشیقه نیز مورد بحث و بررسی قرار گرفت و توافق روشنی حاصل شد.
ما در مورد قرارگاه بعشیقه به اجماع روشنی دست یافتیم. بر این اساس، قرارگاه بعشیقه به یک ستاد آموزشی عراق تبدیل خواهد شد. مسئولیت نیز بر عهده نیروهای مسلح عراق خواهد بود.»
حسین وزیر همچنین به موارد زیر اشاره کرد:
«موضوع دیگر به حضور عناصر “پکک” در قندیل، محمور و سنجار مربوط میشد، و حضور این عناصر در شهرهای دیگر نیز، هم برای اقلیم کردستان (دولت اقلیم کردستان عراق) و هم برای سایر شهرهای عراق خطر ایجاد میکند. این حضور خطرناک است. همانطور که گفتهایم، این یک تهدید برای روند دموکراتیک ما و جامعه عراق است، زیرا این حضور در واقع غیرقانونی است.»
حسین گفت «پکک» از سوی مجلس ملی و شورای امنیت ملی عراق در «فهرست ممنوعه» قرار گرفته است، و افزود «برخی از شکایات نیز به دادگاه فدرال ارجاع شد، شکایتهایی درباره کسانی که با آن مرتبط هستند مطرح شد. تصمیم دادگاه فدرال نشان میدهد که فعالیت این سازمان در قلمرو عراق و فعالیت آن در خاک عراق نه تنها برای جامعه عراق، بلکه برای احزاب و کل جامعه غیرقابل قبول است.»
——————–
عدالت: برای واکنش سازمانهایی که فعالیت و حضور آنها در خاک عراق ممنوع اعلام شده است، نگاه کنید به «سربازان ترکیه برای ورود به بغداد آماده میشوند»:
