تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
پنجشنبه، ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۵
منبع: «چپ» (soL)
چهارشنبه، ۱۳ مه ۲۰۲۶
چرا امارات در مرکز هشدارهای ایران قرار دارد؟
مقامات ایرانی به طور فزایندهای در پیامهای جنگی خود بر امارات متحده عربی تمرکز میکنند.
تهران هشدار داد که در صورت از سرگیری حملات آمریکا و اسرائیل، با شدت بیشتری علیه امارات دست به تلافی خواهد زد. علی خضریان، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران، اوایل این هفته در تلویزیون دولتی اعلام کرد: «برچسب “همسایه” ما با امارات موقتاً برداشته شده و این کشور به عنوان “پایگاه دشمن” برچسب خورده است.»
«کشور خود را به لانهای برای آمریکاییها و صهیونیستها تبدیل نکنید»
علیرغم آتشبسی که در ماه آوریل، در پی تبادل آتش میان ایران و آمریکا در سراسر تنگه هرمز اعلام شده بود، این کشور حاشیه خلیج فارس، این ماه در بیانیههای صادره از سوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیاء نیروهای مسلح ایران نیز به طور مستقیم مورد خطاب قرار گرفت.
یک فرماندهی مشترک به رهبری ژنرالهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی یک هفته پیش خطاب به رهبران اماراتی اعلام کرد که آنها نباید اجازه دهند کشورشان به «لانهای برای آمریکاییها و صهیونیستها تبدیل شود، و نیروهای نظامی و تجهیزات آنها به جهان اسلام و مسلمانان خیانت کنند.»
در این بیانیه آمده است که عمیقتر شدن روابط نظامی، سیاسی و اطلاعاتی امارات با آمریکا و اسرائیل به ناامنی منطقهای دامن میزند، و نسبت به یک «پاسخ کوبنده و پشیمانکننده» به هرگونه حمله جدید به جزایر و بنادر جنوبی ایران هشدار داده است.
تنشها در تنگه هرمز و بندر فجیره
سپاه پاسداران همچنین اعلام کرد که بندر حیاتی فجیره امارات در منطقهای از تنگه هرمز واقع شده است که ایران بر آن کنترل دریایی دارد. بنابراین، آنها استدلال کردند که هر کشتی که وارد این بندر میشود یا از آن خارج میگردد، تحت صلاحیت قضایی ایران قرار میگیرد. این بندر در اوایل ماه جاری مورد حمله قرار گرفت، اما ایران مسئولیت آن را تکذیب کرد.
امارات متحده عربی بارها اقدامات تلافیجویانه ایران را محکوم کرده و گفته است که حق پاسخگویی، از جمله از طریق ابزارهای نظامی را برای خود محفوظ میدارد.
بندر فجیره
روادید ایرانیان لغو و کسبوکارها تعطیل شد
امارات متحده عربی همچنین روادید ایرانیانی را که سالها در این کشور زندگی میکردند باطل کرد؛ کسبوکارهای ایرانی، مسیرهای تجاری، شبکههای صرافی و نهادهای ایرانی را تعطیل نمود.
وخامت روابط میان دو کشور، پیامدهای سنگینی نیز برای ایران به همراه داشت. ایران بخش بزرگی از کالاهای خود را از بازارهای ثالث، از جمله چین، از طریق بنادر امارات وارد میکرد.
مقامات ایرانی سعی دارند مسیرهای دریاییِ ازدسترفته به دلیل محاصره دریایی بنادر ایران توسط ایالات متحده و متعاقب آن افزایش سریع تورم مواد غذایی را با مسیرهای زمینی از طریق پاکستان، عراق، ترکیه و سایر همسایگان جایگزین کنند
حضور نظامی آمریکا در امارات
ارتش ایالات متحده سالهاست که حضور گستردهای در امارات متحده عربی دارد. پایگاه هوایی «الظفره» که در حومه ابوظبی واقع شده است، میزبان هزاران سرباز آمریکایی و تجهیزات پیشرفته، بهویژه سامانههای راداری و اطلاعاتی است. سپاه پاسداران مدعی شده است که در طول این درگیری، این سامانهها را هدف قرار داده است.
توافق ابراهیم و عادیسازی روابط با اسرائیل
در سال ۲۰۲۰، امارات متحده عربی به همراه بحرین و مراکش، توافقنامه ابراهیم را با میانجیگری واشنگتن امضا کردند و روابط خود را با اسرائیل عادی نمودند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا گفت که میخواهد این توافقنامهها را که در دوره اول ریاستجمهوری خود میانجیگری کرده بود، گسترش دهد و بهویژه به دنبال متقاعد کردن عربستان سعودی برای پیوستن به این روند است. اما، جنگ نسلکشی اسرائیل در غزه این روند را بهطور موقت متوقف کرده است.
ترامپ همچنین محمد بن زاید آل نهیان، رئیس امارات را به عنوان یک «رهبر باهوش» تحسین کرد و گفت که او ممکن است پس از خارج کردن امارات از اوپک در ماه گذشته، بخواهد «مسیر خودش را برود».
همکاری نظامی و اطلاعاتی با اسرائیل
از زمان امضای توافقنامه ابراهیم، اسرائیل و امارات متحده عربی همکاریهای نظامی و اطلاعاتی خود را به سرعت گسترش دادهاند. شرکت اسلحه سازی اسرائیلی«البیت سیستمز» نیز یک شرکت تابعه در این کشور حاشیه خلیج فارس تاسیس کرده است.
در طول درگیری کنونی، اسرائیل دهها سرباز را، که بر اساس گزارشها، برای راهاندازی فناوری و سامانه دفاع موشکی گنبد آهنین مورد نیاز بودند، به امارات اعزام کرد. این یک اقدام بیسابقه برای هر کشور دیگر در جهان عرب بود.
مایک هاکبی، سفیر ایالات متحده، روز سهشنبه در رویدادی در تلآویو گفت که استقرار رادارهای پیشرفته و آتشبارهای موشکی به لطف «رابطه فوقالعاده میان امارات و اسرائیل، بر پایه توافقات ابراهیم» ممکن شده است. انور قرقاش، مشاور رئیس امارات نیز در ۱۷ مارس اظهار داشت که اقدامات تلافیجویانه ایران علیه همسایگان عرب خود، روابط میان اسرائیل و کشورهای دارای روابط دیپلماتیک با اسرائیل را تقویت خواهد کرد.
امارات متحده عربی: همکاریهای دفاعی ما یک موضوع حاکمیتی است
امارات همچنین تاکید کرد که روابط خارجی و همکاریهای دفاعی بینالمللی این کشور «کاملاً یک موضوع حاکمیتی» است. ابوظبی ادعا کرد تهران با بیان اینکه از خاک و حریم هوایی کشورهای عربی برای تسهیل حملات علیه ایران استفاده میشود، تلاش میکند جامعه بینالمللی را گمراه کرده و اقدامات تلافیجویانه خود را مشروع جلوه دهد.
مناقشه بر سر جزایر سهگانه
امارات همچنین مناقشهای دیرینه با ایران بر سر جزایر تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی دارد. این جزایر که از سال ۱۹۷۱ تحت کنترل ایران قرار دارند، برای کنترل تنگه هرمز حیاتی محسوب میشوند.
ریم الهاشمی، وزیر مشاور امارات در امور همکاریهای بینالمللی، ماه گذشته دلیل این را که چرا معتقد است کشورش در طول جنگ مورد حمله ایران قرار گرفته است، توضیح داد.
هاشمی گفت: «ما نماینده شکوفایی اقتصادی هستیم؛ ما میزبان افرادی از بیش از ۲۰۰ ملیت هستیم و از تنوع فرهنگی استقبال میکنیم.» او افزود که از سوی دیگر، ایران «ثروت» خود را صرف برنامه هستهای، حمایت از «محور مقاومت» ضد آمریکایی در منطقه، و موشکها و سلاحهای کشتار جمعی میکند.
جزیره ابوموسی
آیا امارات مستقیماً به ایران حمله کرد؟
امارات متحده عربی به دلیل ثروت و توافقهای نظامی خود با متحدان غربیاش، نیروی هوایی مجهز به فناوریهای پیشرفته و جنگندههای مدرن را هدایت میکند.
کمی بیش از یک هفته پس از آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، رسانههای اسرائیلی گزارش دادند که جنگندههای اماراتی حملات هوایی مستقیمی را علیه یک تصفیهخانه آب ایران در جزیره قشم انجام دادهاند. با این حال، علی النعیمی، مقامات ارشد امارات، این گزارش را به عنوان «اخبار جعلی» رد کرد و گفت: «ما وقتی کاری را انجام میدهیم، شجاعت اعلام آن را داریم.»
تهران ائتلاف آمریکا و اسرائیل را مسئول این حمله دانست
سپاه پاسداران اعلام کرد که «موشکهای هدایتشونده دقیق با سوخت جامد و مایع» را به سمت پایگاه هوایی الجفیر در بحرین شلیک کرد، زیرا معتقد بود حمله از آنجا صورت گرفته بود.
در اوایل ماه آوریل، یک برنامه که از صداوسیمای دولتی ایران پخش شد، تصویری را نشان داد که گفته میشد مربوط به لاشه یک پهپاد چینی «وینگ لونگ» است که سرنگون شده بود. این مدل پیش از آن توسط امارات در مناطق مختلف، از جمله علیه شورشیان حوثی مورد حمایت ایران در یمن استفاده شده بود.
در همان دوره، رسانههای دولتی و مفسران ایرانی به طور فزایندهای این احتمال را مطرح کردند که امارات ممکن است در حملات به خاک ایران در طول جنگ، از جمله حملاتی که به تأسیسات نفتی در جزایر آبهای جنوبی ایران آسیب رساند، دست داشته باشد.
اگرچه فرماندهان نظامی و سیاستمداران ایرانی به طور رسمی امارات را مقصر هیچ حملهای ندانستهاند، اما بسیاری از برنامههای تلویزیون دولتی، انگشت اتهام را به سمت امارات نشانه رفتند.
انفجارها در لاوان و سیری
در صبح روز ۸ آوریل، مدت کوتاهی پس از آنکه ترامپ درست پیش از پایان ضربالاجل خود برای بمباران نیروگاههای ایران آتشبس اعلام کرد، تصاویر و گزارشهای خبری رسانههای ایرانی حملاتی را به پالایشگاه نفت لاوان و انفجارهایی در سیری نشان دادند. اسرائیل و ایالات متحده اعلام کردند که هیچ ارتباطی با این حملات نداشتهاند.
اندکی بعد، ویدیویی در کانالهای تلگرامی و پلتفرمهای آنلاین وابسته به سپاه پاسداران دست به دست شد که ادعا میکرد یک جنگنده میراژ ۹-۲۰۰۰ ساخت فرانسه را که توسط امارات استفاده میشود، در حال پرواز بر فراز جنوب ایران نشان میدهد. رسانههای وابسته به دولت، بدون ذکر منبعی مشخص، به طور گسترده گزارش دادند که این حملات توسط جنگندههای میراژ اماراتی انجام شده است.
ادعای «پاک شدن نشانها و شمارههای دم هواپیما»
تحلیلگران وابسته به دولت ایران همچنین اشاره کردند در ویدئویی که اواخر ماه گذشته توسط احمد الشرع، رهبر رژیم تحریرالشام در سوریه منتشر شد و او را همراه با هواپیماهای جنگی اماراتی نشان میداد، نشانهای ملی و شمارههای دم جنگندههای «اف-۱۶ئی» پاک شده بود. آنها این موضوع را به عنوان مدرکی غیرمستقیم تفسیر کردند که نشان میدهد امارات احتمالاً از این هواپیماها علیه ایران استفاده کرده و میخواسته خطرات ناشی از سرنگونی احتمالی آنها را کاهش دهد.
اقدامات تلافیجویانه ایران متوجه امارات است
در پاسخ به این حملات، ایران بلافاصله موشکها و پهپادهایی را عمدتاً به سمت امارات و پس از آن به سمت بحرین، کویت، قطر و عربستان سعودی شلیک کرد. از آغاز جنگ، امارات در کنار اسرائیل، یکی از کشورهایی بوده است که سنگینترین حملات تلافیجویانه را از سوی ایران متحمل شده است
https://haber.sol.org.tr/haber/bae-neden-iranin-uyarilarinin-merkezinde-409505