تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
منبع: الاخبار
نویسنده: یحیی دبوق
دوشنبه، ۱۸ نوامبر ۲۰۲۴
نتانیاهو با بحران سربازگیری روبهرو است: جنگ «بیپایان» پیچیدهتر میشود
بحران سربازگیری اسرائیل بدتر میشود: نتانیاهو به دنبال یک «راه خروج» است
درز کردهها و تحلیلهای عبری حاکی از آن است که نتانیاهو «ملزم» است بین دو میدان جنگ یکی را انتخاب کند
آیا بحران سربازگیری در اسرائیل بر تصمیمات جنگ در غزه و لبنان تأثیر خواهد گذاشت؟ این پرسش تا حد زیادی ذهن تحلیلگران نظامی و رسانههای عبری را به خود مشغول کرده است، گرچه هنوز هیچ پاسخ قطعی برای آن وجود ندارد. دلایل قابلدرک به نظر میرسند، و حتا باید هنگام سعی برای «پیشبینی» آینده جنگ جاری مورد توجه قرار گیرند. در واقع، بحران سربازگیری و ذخیره بر توانایی ارتش اسرائیل برای ادامه جنگ در دو جبهه تأثیر منفی میگذارد، و حداقل، ممکن است سیاستگذاران رژیم را نهایتاً به انتخاب غزه یا لبنان مجبور کند.
به نظر میرسد با توجه به اینکه حتا در صورت ادامه جنگ در جبهه فلسطین و لبنان با همان سرعت و بدون گسترش تهاجم زمینی اسرائیل، بحران مذکور به دور باطلی رسیده است، اسرائیل به حفظ سربازان ذخیره در میدان و خدمات غیر میدانی، به موازات کار برای احضار عناصر بیشتر، ملزم خواهد بود. با این حال، طبقات اجتماعی سنتی و سکولار که ذخایر ارتش را تأمین میکنند، پیش از این مستهلک شدهاند، و در مواقعی بیش از حد انتظار، به ویژه از نظر دورههای خدمت ذخیره احضار شدهاند، زیرا برخی از این عناصر بیش از ۲۰۰ روز خدمت کردهاند.
اگر جنگ تشدید شود، ادامه اتکا به نیروهای ذخیرۀ خسته غیرممکن خواهد بود. برای کاهش بار بر دوش آنها، تمرکز بر ردههای معاف از خدمت اجباری، یعنی بخش حریدی خواهد بود، که به شدت ایده جنگیدن را رد میکند و بنیامین نتانیاهو تهدید میکند که اگر تصمیم به فراخواندن پسران ائتلاف باشد، ائتلاف را منحل خواهد کرد. بر این اساس، سناریو به این صورت است: عدم ادامه جنگ بدون ذخیره، و نبود ذخیره اضافی بدون حریدیمها، در حالیکه آنها از سربازگیری سرباز میزنند و دولت را به سرنگونی تهدید میکنند، در زمانی که به نظر میرسد بقای خود دولت وابسته به ادامه جنگ و نتایج آن است.
حریدیمها تهدید میکنند که هم در صورت فراخوانده شدن به خدمت، و هم در صورتی که نتانیاهو از تصویب قانون معافیت کامل آنها در کنست خودداری کند، دولت را سرنگون خواهند کرد. نخست وزیر تقریباً ملزم به تسلیم شدن به آنها بود. از سوی دیگر، چنین قانونی طبیعتاً با اصل گسترش یا ادامه جنگ که مستلزم مشارکت بیشتر نیروهای ذخیره است، در تضاد است.
تشکیلات نظامی اسرائیل برای ادامه جنگ به بیش از ۱۰هزار سرباز اضافی نیاز فوری دارد
در روزهای اخیر موضوع جذب نیرو در کانون توجه اکثر رسانههای عبری بوده است. بر اساس آمار منتشر شده توسط ارتش اسرائیل، دادههای منتشر شده از سوی اداره نیروی انسانی در ستاد کل ارتش اسرائیل نشان میدهد که این نهاد نظامی به بیش از ۱۰۰۰۰ سرباز اضافی نیاز فوری دارد، که حداقل ۷۵۰۰ نفر از آنها جنگجوی میدانی خواهند بود. این درخواست «فوری» پس از آن مطرح میشود که از آغاز جنگ هزاران جنگجوی ارتش اشغالگر کشته، مجروح و معلول شدهاند.
در این زمینه، روزنامه عبری «هاآرتص» اطلاعاتی را منتشر کرد که نشان میدهد ۵۴ درصد از سربازان ذخیره که از ۷ اکتبر سال گذشته به خدمت فراخوانده شدهاند، بیش از ۱۰۰ روز، و ۱۸ درصد آنها بیش از ۲۰۰ روز خدمت کردهاند. ارقامی که با توجه به استانداردهای ارتش اسرائیل بسیار تکاندهنده تلقی میشوند، به ویژه اینکه تعداد فرماندهان و افسران کشته شده در جنگ تاکنون به یک چهارم کشته شدگان نظامی رسیده است، حداقل ۶۳ نفر از آنها فرمانده گروهان هستند، در حالی که تعداد مجروحانی که جنگ را به طور کامل ترک کردهاند کمتر از این تعداد نیست.
همچنین، طبق دادههای ارتش، حدود یک چهارم از ۷۹۵ کشته نظامی، افسران، از جمله حداقل ۶۳ فرمانده گروهان و تعداد زیادی مجروح بودند، که به این معنی است که ارتش اشغالگر بخش زیادی از رهبران جوان خود را از دست داده است، و جایگزین کردن فوری آنها دشوار است. نکته قابلتوجه این است که حتا اگر حریدیها سربازی اجباری را بپذیرند، نمیتوانند کمبود فرماندهان میدانی اسرائیل را که در دو جبهه پخش شدهاند پر کنند، یا مشکلات پیش روی ارتش را حل کنند، بویژه اینکه به احتمال زیاد در هیچ مأموریت جنگی میدانی شرکت نخواهند کرد.
با توجه به موارد فوق، درز کردهها و تحلیلهای عبری حاکی از آن است که نتانیاهو ملزم است بین دو میدان نبرد یکی را انتخاب کند، در حالیکه احتمالاً در صورت انجام این، او سعی خواهد کرد در ازای آن به یک «تسویه» در جبهه لبنان دست یابد. برای ادامه جنگ در غزه او امیدوار است که جنگ با حزبالله متوقف شود تا بتواند هرچه بیشتر نیروهای منظم را خارج کند و سربازان ذخیره شرکتکننده در جنگ با لبنان را، قبل از خروج سربازان ذخیره از غزه، خارج کند و فقط نیروهای عادی را در آنجا نگه دارد. با توجه به اینکه این نیروها قادر خواهند بود نبردهایی را که بیش از یک سال است در غزه ادامه دارد، مدیریت کنند.
ناظران اسرائیلی معتقدند که این سناریو برای نتانیاهو «تخته نجات» خواهد بود، زیرا امکان ادامه جنگ در غزه، و دستیابی به یک توافق «مناسب» با لبنان را فراهم میکند، و در عین حال به اعلام «پیروزی» به هر نحوی بسنده میکند، بیشترین تعداد سربازان ذخیره را آزاد خواهد کرد، و همزمان با آن قانون معافیت حریدیمها از خدمت را تصویب خواهد نمود، و علاوه بر اینها صداهای «صهیونیست مذهبی» را که تهدید میکنند در صورت توقف جنگ در نوار غزه، دولت را سرنگون خواهند کرد، خاموش خواهد کرد. اما، موارد فوق به این معنی نیست که یک راهحل قریبالوقوع در افق ظاهر میشود، در عین حال بحران سربازگیری بخشی از یک تصویر گستردهتر است، و یکی از عوامل بسیاری است که هنگام سعی برای پیشبینی آینده جنگ باید در نظر گرفته شود.