تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
۲۹ مرداد ۱۴۰۴
منبع: پانارمنی-نت
۱۴ اوت ۲۰۲۵
آذربایجان میراث تاریخی استپاناکرت را به طور کامل تخریب میکند
تا ۱۵ ژوئیه، حتی یک مجسمه یا نیمتنه در استپاناکرت، پایتخت آرتساخ، باقی نمانده است. طبق گزارش آژانس توسعه فرهنگ و گردشگری آرتساخ، کل ۲۵ بنای تاریخی که زمانی میراث تاریخی این شهر را تشکیل میدادند، به طور کامل نابود شدهاند.
این گزارش که با تصاویر ماهوارهای «گوگل ارت» و پستهای شبکههای اجتماعی آذربایجان پشتیبانی میشود، بیان میکند که بناهای تاریخی چهرههای زیر پاکسازی شدهاند:
قهرمانان جنگ جهانی دوم: مارشال هوهانس باغرامیان، دریاسالار هوهانس (ایوان) ایساکوف، و خلبان جنگنده نلسون استپانیان
چهرههای فرهنگی: هنریک برخوداریان، هوهانس تومانیان، خاچاتور آبوویان، واغارش پاپازیان، شارل آزناوور، هوهانس آیوازوفسکی، و مدافع حقوق بشر آندری ساخاروف (سرنوشت مجسمه الکساندر گریبایدوف هنوز تأیید نشده است)
جنبش آزادی ملی و مدافعان: آشوت گولیان (بکور)، کریستاپور ایوانیان، آناتولی زینویچ، یوری پوغوسیان
انقلابیون بلشویک: استپان شاهومیان، الکساندر میاسنیکیان، الکساندر تساتوریان
این بیانیه میافزاید اگرچه سرنوشت رسمی مجسمهها هنوز مشخص نشده است، با توجه به سیاست مداوم آذربایجان در حذف میراث فرهنگی ارمنستان، به احتمال زیاد این مجسمهها برای همیشه نابود شدهاند.
این خبرگزاری خاطرنشان کرد: «این بناهای تاریخی نه تنها از ارزش تاریخی و فرهنگی برخوردار بودند. سازندگان آنها شامل هنرمندان مشهور ارمنی و مجسمهسازان شناختهشده بینالمللی بودند – مانند مجسمهسازان برجسته روسی، صلوات شچرباکوف و گریگوری پوتوتسکی که به ترتیب مجسمههای آیوازوفسکی و ساخاروف را ساختهاند.»
اولین بنای یادبودی که در استپاناکرت برچیده شد، بنای یادبود استپان شاهومیان بود که بیش از یک قرن نام او بر این شهر گذاشته شده بود.
در ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۳، آذربایجان حمله گستردهای را علیه آرتساخ آغاز کرد و منطقه را هدف گلولهباران گسترده قرار داد. یک روز بعد، در ۲۰ سپتامبر، مقامات جمهوری آرتساخ با آتشبس پیشنهادی فرماندهی صلح روسیه موافقت کردند و شرایط باکو، از جمله خلع سلاح ارتش دفاعی و انحلال جمهوری آرتساخ را پذیرفتند.
اخراج اجباری ارمنیهای آرتساخ از ۲۴ سپتامبر آغاز شد و بیش از ۱۰۰۰۰۰ نفر به ارمنستان آواره شدند. تاکنون، گزارشها حاکی از آن است که تنها حدود ۲۰ ارمنی در آرتساخ باقی ماندهاند.