تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
منبع: گاردین، نشریه حزب کمونیست استرالیا
نویسنده: گراهام هولتون
۱۱ سپتامبر ۲۰۲۳
فروش جزایر کرگولن به چین
در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۳ فرانسه پیشنهاد داد جزایر کرگولن را به مبلغ ۶۰ میلیارد یورو به چین بفروشد. این فروش چین را به جدیدترین همسایه استرالیا تبدیل میکند. از نظر اداری جزایر بخشی از سرزمینهای جنوبی فرانسه و قطب جنوب هستند. این مجمعالجزایر در جنوب اقیانوس هند قرار دارد. در حال حاضر ۱۰۰ دانشمند پژوهشگر در این جزایر زندگی میکنند. نزدیکترین همسایه جزایر کرگولن، قلمرو خارجی استرالیا یعنی جزایر هرد و مکدونالد است.
فرانسه و استرالیا در ۴ ژانویه ۱۹۸۳ یک توافقنامه دوجانبه پیرامون مرز اقیانوس هند امضا کردند. این توافقنامه یک مرز به طول ۸۰۰ کیلومتر بین جزایر کرگولن و جزیره هِرد و جزایر مکدونالد ترسیم کرد.
جزایر کرگولن ارزش اقتصادی محدودی دارند، بدون نفت یا فلزات کمیاب، اما دارای منطقه ماهیگیری هستند. طرحهای کشاورزی گذشته به دلیل شرایط جوی و بارندگی محدود با شکست مواجه شدند. در تابستان دمای هوا به ۲۰درجه سانتیگراد میرسد در حالیکه در زمستان تا منهای ۱۰ درجه سانتیگراد کاهش مییابد. این جزایر به عنوان ایستگاه سوخترسانی برای کشتیهای تحقیقاتی قطب جنوب چین دارای ارزش استراتژیک ژئوپلیتیک است. برای ایالات متحده، بریتانیا و استرالیا، فروش به چین این امکان را دارد که چین یک مرکز نظامی مهم در اقیانوس هند، نه چندان دور از آفریقا، ایجاد کند.
قلمرو جزیره هِرد و جزایر مکدونالد یک گروه از جزایر قطب جنوب است که در ۴۱۰۰ کیلومتری جنوب غربی پِرت قرار دارد. این قلمرو توسط «بخش قطب جنوب استرالیا» مدیریت میشود و در حال حاضر برای تضمین بکر باقی ماندن بیولوژیک آنها هیچ پایگاه انسانی دائمی وجود ندارد. قلمرو خارجی استرالیا یک منطقه وابسته غیر-خودگردان است که وزارت علوم مسئول اداره آن میباشد.
از جزیره هِرد به عنوان پایگاه عملیات امداد سالانه برای پایگاههای تحقیقاتی علمی استرالیا در قطب جنوب استفاده میشود. «وزارت صنایع اولیه و انرژی» حقوق ماهیگیری را که تا ۳۷۰ کیلومتر در آبهای اطراف را دربرمیگیرد، کنترل میکند. در سالهای اخیر، پست استرالیا تمبرهای متعددی منتشر کرده است که روی آنها «هِرد جزیره استرالیا» چاپ شده است و حاکمیت سرزمینی ما را حفظ کرده است.
چین در سال ۱۹۸۳ معاهده ۱۹۶۱ قطب جنوب را امضاء کرد، که به پکن اجازه میدهد در منطقه تحقیقات علمی انجام دهد. با سرمایهگذاری فزاینده چین در منطقه، فرانسه در سال ۲۰۲۱ هشدار داد که ادعاهای چین در قطب جنوب تجاوز به سرزمینهای این کشور است. بر اساس گزارش «مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی (CSIS) به نام «سرحدهای یخزده – جاه طلبیهای بزرگ چین در مناطق قطبی»، تآسیسات پیشرفته چین در قطب جنوب «در خدمت منافع استراتژیک و نظامی وسیعتر چین است.» هدف اندیشکده آمریکایی «مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی» تعریف آینده امنیت ملی است.
فروش جزایر کرگولن در پی جاهطلبی چین برای ساخت بنادر در پاپوآ گینه نو و جزایر سولومون است. در ژوئن ۲۰۲۲، وانگ یی وزیر امور خارجه چین، سفری به هفت کشور جزیرهای اقیانوس آرام سفر کرد تا برای چین نقش بزرگتری در امور دریایی منطقه به دست آورد. چین همچنان به دنبال یک پیمان امنیت اقیانوسی منطقهای است.
پس از سفر وانگ یی، یات گوری-اسمیت مالک استرالیایی «جزایر درگیری» (Conflict Islands)، با پنی وانگ وزیر امور خارجه استرالیا، تماس گرفت تا پیشنهاد فروش جزایر را به دولت استرالیا بدهد. با توجه به پیامدهای سرمایهگذاری چینیها در این منطقه، بیست و یک جزیره مرجانی بین پاپوآ گینه نو و جزایر سولومو، که مساحتی معادل ۳٫۸ کیلومتر مربع را پوشش می دهند، از نظر سیاسی و استراتژیک برای استرالیا اهمیت یافتند. گوری-اسمیت این جزایر را در سال ۲۰۰۳ از دو سکنه هونولولو، به نامهای لو و مری آن نِولز، به مبلغ ۲۵ میلیون دلار خریده بود.
در سپتامبر ۲۰۲۲، دولت پاپوآ گینه نو دستور داد تا درباره مالکیت خارجی بر جزایر تحقیق شود. از زمان استقلال آن در سال ۱۹۷۵، مالکیت زمین به دولت و شهروندان پاپوآ گینه نو محدود میشود. اگر «جزایر درگیری» یک مالکیت مطلق باشد، گوری-اسمیت فقط میتواند آنرا به یک شهروند اپوآ گینه نو بفروشد. اگر او میخواهد جزایر را به غیرشهروند بفروشد، ابتدا باید سندهای مالکیت را به اجارههای دولتی تبدیل کند. نخستوزیر آنتونی آلبانیز استدلال کرد که هرگونه فروش به قانون اپوآ گینه نو بستگی دارد. پس از اینکه جزایر سولومون در ۱۱ ژوئیه یک «مشارکت استراتژیک جامع» با چین امضا کرد، «جزایر درگیری» خطر امنیت ملی را به همراه دارند. به گفته دولت استرالیا، سه کابل عظیم دادهها، در آن نزدیکی دادههای استرالیا را در کف اقیانوس حمل میکنند، و این آنها را به بالقوه در برابر جاسوسی آسیبپذیر میکند.