مضمون رقابت امپریالیستی در ۲۰ سال گذشته به سرعت تغییر کرده است. در اوایل قرن بیستم، نفت و گاز طبیعی، و تولید و بازاریابی وسایل نقلیهای که از آنها استفاده میکردند، به یک عنصر رقابتی اصلی تبدیل شد. اکنون، مواد معدنی کمیاب مورد نیاز برای تولید خودروهای برقی و باتریهای آنها جایگزین رقابت مبتنی بر نفت شدهاند.
برای انحصارات چینی، دولت به مثابه یک دفتر حمایتی، که قیمتها را پایین نگه میدارد، عمل میکند. هنگامی که شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، حدود ۱۰ سال پیش از انحصار خودروسازی «SAIC» بازدید کرد، بر اهمیت اشکال جدید انرژی در خودروها برای رقابت جهانی تاکید نمود. به نظر میرسد دولت چین مانند مدیرعامل یک شرکت غول پیکر عمل میکند.
استفاده از وسایل نقلیه برقی که رقابت امپریالیستی آنها را به عنوان «انرژی پاک» به بازار عرضه میکند، به یک فاجعه زیست-محیطی منجر خواهد شد. برای یک تُن کبالت، ۱۰ میلیون تن خاک باید فرآوری شود. تولید لیتیوم فقط برای تولید خودروهای برقی باید ۲۰۰۰ درصد افزایش یابد. برای تولید یک باتری خودرو به وزن ۴۵۰ کیلوگرم، استخراج و فرآوری ۲۵۰ هزار کیلوگرم مواد معدنی در نقاط مختلف جهان لازم است. علاوه بر این، این مواد معدنی همراه با مواد معدنی دیگر یافت میشوند و حجم زیادی از مواد سمی در فرآوری آنها بکار برده میشود.
سعی در فروش یک یا دو خودرو به هر خانواده چه ربطی به سعادت و بهروزی بشریت دارد؟
تارنگاشت عدالت- دورۀ سوم
منبع: چپ (soL)، پایگاه خبری حزب کمونیست ترکیه
نویسنده: ارهان نالچاجی
۱ ژوئن ۲۰۲۴
تغییر مضمون در رقابت امپریالیستی: خودروهای برقی و مواد معدنی کمیاب
آیا امپریالیسم میتواند صرفاً مبتنی بر تصرف منابع مواد خام و انرژی و بازارهای جهانی باشد؟
البته که نه. امپریالیسم روابط وابستگی پیچیدهای را ایجاد میکند که ناشی از صدور سرمایه است، و به دلیل رقابت نظامیشده، جزایر و جغرافیاهای بدون ارزش اقتصادی اهمیت استراتژیک پیدا میکنند.
در عین حال، شاهدیم که مضمون رقابت امپریالیستی در ۲۰ سال گذشته به سرعت تغییر کرده است. در اوایل قرن بیستم، نفت و گاز طبیعی، و تولید و بازاریابی وسایل نقلیهای که از آنها استفاده میکردند، به یک عنصر رقابتی اصلی تبدیل شد. اکنون، مواد معدنی کمیاب مورد نیاز برای تولید خودروهای برقی و باتریهای آنها جایگزین رقابت مبتنی بر نفت شدهاند.
گفته میشود تا سال ۲۰۲۰ تعداد خودروهای برقی ۱۰ برابر خواهد شد و ۶۰ درصد خودروهای فروخته شده برقی خواهند بود.
این پیشبینیهای ۱۰-۷ ساله طبیعتاً مبتنی بر خوشبینی عدم وقفه در نظام سرمایهداری است، یک سرمایهداری عاری از جنگها، بحرانها و انقلابها!
اما همچنان یک واقعیت را منعکس میکند.
نمودار زیر چیزهای زیادی درباره تغییر بستر در رقابت امپریالیستی به ما میگوید. از نمودار، ما بهتر متوجه میشویم که چگونه انحصارهای چینی بازار فروش خودروهای برقی را تسخیر کردهاند.
نمودار درصدها برای ۱۰ انحصار برتر جهان در بازار خودروهای برقی جهان را در سال ۲۰۲۳3 نشان میدهد. ما اگر به انحصارات «BYD»، «SAIC Moto»، «Geely»، «GAC» چینی توجه نماییم، وضعیت بهتر درک میشود. سبز تیره در ستونها نشان دهنده فروش خودروهای باتریدار، سبز روشن نشاندهنده فروش خودروهای هیبریدی (برقی و بنزینی) است. یک سوم بازار جهانی خودروهای برقی در اختیار انحصارات چینی است.
برای انحصارات چینی، دولت به مثابه یک دفتر حمایتی، که قیمتها را پایین نگه میدارد، عمل میکند. نام انحصار چینی «BYD» که ۳۰ درصد از بازار چین در تولید خودروهای برقی را در سال ۲۰۲۲ در اختیار داشت، مخفف «رویاهای خود را بسازید» (Built Your Dreams) است.
هنگامی که شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، حدود ۱۰ سال پیش از انحصار خودروسازی «SAIC» بازدید کرد، بر اهمیت اشکال جدید انرژی در خودروها برای رقابت جهانی تاکید نمود. به نظر میرسد دولت چین مانند مدیرعامل یک شرکت غول پیکر عمل میکند.
در حال حاضر، ظهور چین در بازار خودروهای برقی به عنوان یک موضوع بحرانی در تمام پایتختهای امپریالیسم غربی مطرح میشود.
این رقابت بر اساس وابستگی به نفت نیست، فلزات مورد نیاز برای تولید خودروهای برقی اهمیت پیدا میکنند، و رقابت امپریالیستی برای دسترسی به عناصر نیکل، مس، کبالت، لیتیوم و عناصر کمیاب تشدید میشود. این فلزات در هر مرحله از تولید، از تولید باتری گرفته تا قطعات خودرو نقش مهمی دارند.
میتوان دید که کشورهای پیشتاز در استخراج و فرآوری فلزات کمیاب لازم، سهم مهمی در تولید خودروهای برقی دارند برای تولید باتریهای. چین در حالیکه در تولید مواد معدنی کمیاب، که از مواد معدنی گوناگون تشکیل میشود پیشرو است، سهم بزرگی در فرآوری همه آنها دارد.
همانطور که از نمودار بالا مشخص است، انحصارات چینی جایگاه بزرگی در خرید و تولید تمام فلزات کمیاب دارند. اما رقابت به همین جا ختم نمیشود. به عنوان مثال، چین همچنین از معادن کبالت در جمهوری دموکراتیک کنگو استفاده میکند یا بر نیکل اندونزی تسلط دارد.
همانطور که در اینجا مشاهده شد، دسترسی به این فلزات کمیاب زنگ خطر را در سطح امنیت ملی در ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا به صدا درآورده است.
به ویژه، چین عملاً انحصار در عناصر معدنی کمیاب را، که باید نه تنها در خودروهای برقی بلکه در همه چیز از تلفن همراه گرفته تا وسایل نقلیه فضایی با فلزات دیگر مخلوط شوند، ایجاد کرده است و در مواقع ضروری از آن در مسائل استراتژیک استفاده میکند.
به عنوان مثال، زمانی که یک ماهیگیر چینی در سال ۲۰۱۰ در اطراف جزیرهای دستگیر شد که یک موضوع مورد مناقشه با ژاپن بود، چین صادرات مواد معدنی کمیاب به ژاپن را متوقف کرد و ماهیگیر چینی بلافاصله آزاد شد.
گفته میشود عاملی که امپریالیسم غربی را تا این حد درمانده کرده است، سودورزی جاهطلبانه انحصارات در کشورهای امپریالیستی غربی بود، و دولت چین در دراز-مدت از آن استفاده کرد. به عنوان مثال، استخراج و فرآوری مواد معدنی کمیاب بسیار آلوده کننده است. آمادگی چین برای پذیرش این ریسک و ارائه نیروی کار ارزان، به سرازیر شدن سرمایه غربی به چین منجر شده است.
ما پیش از این اشاره کردیم که چگونه مواد معدنی کمیاب باعث ایجاد مشکلات زیست-محیطی میشوند.
گفته می شود که استفاده از وسایل نقلیه برقی که رقابت امپریالیستی آنها را به عنوان «انرژی پاک» به بازار عرضه میکند، به یک فاجعه زیست-محیطی منجر خواهد شد. برای یک تُن کبالت، ۱۰ میلیون تن خاک باید فرآوری شود. تولید لیتیوم فقط برای تولید خودروهای برقی باید ۲۰۰۰ درصد افزایش یابد. برای تولید یک باتری خودرو به وزن ۴۵۰ کیلوگرم، استخراج و فرآوری ۲۵۰ هزار کیلوگرم مواد در نقاط مختلف جهان لازم است. علاوه بر این، این مواد معدنی همراه با مواد معدنی دیگر یافت میشوند و حجم زیادی از مواد سمی در فرآوری آنها بکار برده میشود.
حال بیایید بپرسیم چرا این تولید؟
سعی در فروش یک یا دو خودرو به هر خانواده چه ربطی به سعادت و بهروزی بشریت دارد؟
برای اینکه بشریت در جهان آیندهای داشته باشد، قطعاً طرح اجتماعی دیگری لازم است.
این چیزی غیر از سوسیالیسم نیست.
در سوسیالیسم، هر کس کار مناسب دارد.
این کار در یک واحد تولیدی انجام میشود.
هر واحد تولیدی دارای ابزار کافی برای رفع نیازهای خود است. آیا حمل و نقل عمومی بسیار پیشرفته کافی نیست؟
در سوسیالیسم، رقابتی که آب و خاک تمام دنیا را مسموم میکند و هر خانواده را یک بازار میبیند، متوقف میشود.
بشریت بر هر مشکلی که در مقابلش قرار میگیر غلبه میکند.
امروز مهمترین مسأله رهایی از خود امپریالیسم است.