تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم

سه‌شنبه، ۲۶ فروردین ۱۴۰۵
منبع: «چپ» (soL)
شنبه، ۱۱ آوریل ۲۰۲۶

حرکت دو سویه پاکستان: اعزام جنگنده‌ها به ریاض و گفتگو با تهران

 

پاکستان استراتژی «مسیر دوگانه» را دنبال می‌کند؛ استراتژی که با اقدامات نظامی و دیپلماتیک هم‌زمان در بحبوحه تنش‌های خاورمیانه، توجهات را به خود جلب کرده است. این کشور، از یک سو، در حال استقرار جنگنده‌های خود در عربستان سعودی است، و از سوی دیگر، میزبانی گفتگوهای آتش‌بس میان آمریکا و ایران را بر عهده دارد.

اعزام جنگنده‌ها به ریاض
جنگنده‌ها و هواپیماهای پشتیبانی پاکستان در پایگاه هوایی ملک عبدالعزیز در شرق عربستان سعودی به زمین نشستند. این اقدام، اولین نتیجه ملموس میدانی از توافق‌نامه دفاعی دوجانبه‌ای است که در سپتامبر ۲۰۲۵ (شهریور ۱۴۰۴) به امضا رسید.

این توافق تصریح می‌کند که حمله به یکی از طرفین، حمله به دیگری تلقی خواهد شد. این قرارداد در ریاض و میان شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی به امضا رسید. این بند مشابه «ماده ۵ پیمان ناتو» است که نشان‌دهنده سطح بسیار بالای تعهد نظامی میان دو کشور است.

دولت پاکستان این اعزام نیرو را به عنوان «عمل به تعهدات» معرفی می‌کند؛ با این حال، این اقدام به یک نمایش قدرت نمادین برای اسلام‌آباد نیز بدل شده است.

دیپلماسی هم‌زمان: گفتگوهای آمریکا و ایران
فعالیت دیپلماتیک سرنوشت‌سازی در اسلام‌آباد در جریان است. پاکستان میزبان گفتگوهای مستقیم آتش‌بس میان ایالات متحده و ایران است. هیئت‌های عالی‌رتبه برای پایان دادن به هفته‌ها درگیری، پای میز مذاکره حضور دارند.

اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان، در اوایل ماه مارس اعلام کرد که آن‌ها تعهدات خود ذیل توافق با ریاض را به‌طور شفاف به اطلاع ایران رسانده‌اند. در مقابل، گزارش شده است که ایران نیز خواهان تضمین‌هایی شده مبنی بر اینکه از خاک عربستان علیه این کشور استفاده نخواهد شد.

رابطه میان اقتصاد و وابستگی
واقعیت‌های اقتصادی مهمی در پسِ این بازیِ ظریف توازن‌گرایی پاکستان نهفته است. حدود ۲.۵ میلیون کارگر پاکستانی در عربستان سعودی مشغول به کار هستند و حواله‌های ارزی که آن‌ها ارسال می‌کنند، ستون اصلی اقتصاد این کشور (پاکستان) محسوب می‌شود.

علاوه بر این، دولت ریاض میلیاردها دلار حمایت مالی در اختیار اسلام‌آباد قرار می‌دهد. توافق حاصل شده در جریان مذاکرات اخیر برای تسریع در اجرای یک بسته سرمایه‌گذاری ۵ میلیارد دلاری، این پیوند را بیش از پیش تقویت کرده است.

https://haber.sol.org.tr/haber/pakistandan-iki-cepheli-hamle-riyada-jet-tahranla-masa-408381