تارنگاشت عدالت – دورۀ سوم
پنجشنبه، ۲۵ دی ۱۴۰۴
منبع: الاخبار
پنجشنبه، ١۵ ژانویه ۲۰۲۶
خلیج فارس در حالت آماده باش کامل: نه به حمله به ایران
دولتهای خلیج فارس از پیامدهای حمله ایران به خاک خود میترسند.
با تشدید تهدیدات ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی، نگرانیهای کشورهای خلیج فارس مبنی بر اینکه ایالات متحده ممکن است واقعاً علیه ایران به حمله نظامی دست بزند، افزایش مییابد. پایتختهای خلیج فارس که واشنگتن را برای جلوگیری از جنگ با تهران تحت فشار قرار میدهند، نگرانی خود را در مورد پیامدهای چنین جنگی بر امنیت داخلی خود و همچنین بر منابع نفت جهانی که یک پنجم آن از تنگه هرمز عبور میکند، ابراز کردهاند. این امر در نهایت میتواند تأثیر منفی بر اقتصاد خود ایالات متحده داشته باشد.
همزمان با تشدید آمادگیها برای جنگ، خبرگزاری فرانسه به نقل از یک منبع نزدیک به ارتش عربستان سعودی گزارش داد: «عربستان سعودی مستقیماً به ایران اطلاع داده است که در هیچ اقدام نظامی بالقوهای علیه آن شرکت نخواهد کرد و از خاک و حریم هوایی ما برای این منظور استفاده نخواهد شد.» در همین راستا، دفتر رسانههای بینالمللی در قطر، خروج پرسنل از پایگاه هوایی «العدید»، که میزبان ده هزار سرباز آمریکایی است و بزرگترین پایگاه ایالات متحده در خاورمیانه محسوب میشود، را به عنوان بخشی از اقدامات انجام شده با توجه به تنشهای منطقهای اعلام کرد. در همین حال، کانال سعودی «الحدث» گزارش داد که واشنگتن به برخی از پرسنل «توصیه» کرده است که تا عصر دیروز «العدید» را ترک کنند.
دولتهای خلیج فارس و دولتعای اطراف ایران در تلاش برای جلوگیری از حمله، تماسهای خود را تشدید کردند. محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، با علی لاریجانی، رئیس شورای عالی امنیت ملی ایران، تماس گرفت، در حالی که سایت خبری اسرائیلی «وای نت» گزارش داد که دولتهای منطقه، از جمله قطر و عمان، تلاش کردند تا تلاشهای میانجیگری بین واشنگتن و تهران را از سر بگیرند، اما این تلاشها هنوز از سوی ایالات متحده پاسخی دریافت نکرده است.
حمد بن جاسم بن جابر آل ثانی، نخستوزیر سابق قطر، به نوبه خود طی پیامی در پلتفرم «ایکس» گفت «هرگونه اقدام نظامی علیه ایران به نفع دوستان آمریکا در منطقه و همچنین به نفع ثبات در آنجا نخواهد بود.» او خواستار «موضعگیری یکپارچه کشورهای خلیج فارس، در صورت امکان، برای ترغیب آمریکا به ورود به مذاکرات جدی و کوتاه مدت برای پایان دادن به این بحران و تنش» شد. وی افزود: «هر اقدامی که به بیثبات کردن ایران کمک کند، به هرجومرج با عواقب پیشبینی نشده نیز منجر خواهد شد. ما در بسیاری از مسائل با ایران اختلاف نظر داریم، اما گفتگو راه حل این اختلافات است.»
«وال استریت ژورنال» گزارش داد که دولتهای خلیج فارس، به رهبری عربستان سعودی، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا را تحت فشار قرار دادهاند تا او را از حمله به ایران منصرف کنند. این روزنامه به نقل از مقامات خلیج فارس نوشت که عربستان سعودی، عمان و قطر همگی در پشت صحنه به کاخ سفید اطلاع دادهاند که تلاش برای سرنگونی رژیم ایران، بازارهای نفت را بیثبات خواهد مرد و در نهایت به اقتصاد آمریکا آسیب میرساند، زیرا میتواند ترافیک نفتکشها از طریق تنگه هرمز را مختل کند.
«ریاض مستقیماً به تهران اطلاع داد که در هیچ اقدام نظامی شرکت نخواهد کرد.»
و مهمتر از همه، این دولتها از پیامدهای احتمالی هرگونه جنگ با ایران بر اوضاع داخلی خود میترسند. «وال استریت ژورنال» به نقل از مایکل راتنی، که در دولت بایدن به عنوان سفیر ایالات متحده در عربستان سعودی خدمت میکرد، نوشت که سعودیها «به هیچ وجه، شکل یا صورتی رژیم ایران را دوست ندارند، اما از بیثباتی نیز بیزارند. شما وقتی جعبه پاندورا تغییر رژیم را، چه بطور ارگانیک و چه با انگیزه خارجی، در زمانی که آنها آنرا نمیخواهند، باز میکنید مقدار زیادی عدم اطمینان ایجاد میکنید.» وی افزود: «آنها میتوانند چیزی شبیه رژیم فعلی یا بدتر از آن، به دست گرفتن قدرت توسط سپاه پاسداران ایران را داشته باشند، یا میتوانند به هرج و مرج و فروپاشی فرو روند.» وی ادامه داد که کنترل اعمال شده توسط رژیم ایران، درجهای از قابلیت پیشبینی را برای خلیج فارس فراهم میکند.
رهبری عربستان سعودی مدتهاست که از ناآرامیهای منطقهای که میتواند به اعتراضات در داخل مرزهای این کشور منجر شود، بیم دارد؛ و همچنین نگران اختلال احتمالی در طرح چشمانداز ۲۰۳۰ خود است که هدف آن تقویت گردشگری و کاهش وابستگی این پادشاهی به درآمدهای نفتی است. این روزنامه به نقل از یک مقام سعودی نوشت که ثبات منطقهای اولویت اصلی محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان است و توضیح داد که «از دیدگاه دولتهای خلیج فارس، بهترین سناریو این است که اعتراضات در ایران پایان یابد، مذاکرات داخلی به برخی اصلاحات منجر شود و مذاکرات با آمریکا تنشها را کاهش دهد.»
با این حال، این روزنامه همچنین به نقل از مقامات عرب نوشت که امارات متحده عربی در تلاشها برای اعمال فشار بر ترامپ برای خودداری از حمله به ایران شرکت نکرده است. این روزنامه خاطرنشان کرد که کارشناسان پیشبینی میکنند این موضع میتواند پایگاههای آمریکایی در امارات را به هدفی بالقوه برای انتقام ایران از هرگونه اقدام آمریکا تبدیل کند.